Vavahara v21.p78
Vyavahāravṛtti v21.p78
- Language
- Sanskrit
v21.p78
uddeśakaḥ 1, mūlaṃ: 1, [bhā. 214]
77 kālasthānamityarthaḥ athavā kālasthānaṃ samaya āvalikā ityādi kālasāmānyasya eteṣu viśeṣeṣvavasthānāt, ūrdhvādisthānapratipadanārthamāha - - [bhā.215] ṭhāṇanisīyatuaṭṭaṇa uḍḍā dīvasahi nivasaejaththa |
virattīdese savve saṃjamaṭhāṇā asaṃkhāu || vṛ-mūlagāthāyāṃ urdhvagrahaṇaṃtajātīyatayā niṣīdanatvagvarttanayorupalakṣaṇaṃtataihoktamūrkhādikiṃtat ūrdhvādīnivedataāhasthāna niṣīdanatvavartanānisūtretravibhaktilopaḥprākṛtatvāttatrasthānamūlasthānaṃ kāyotsargaityarthaḥ, niṣīdanamupaveśanaṃtvagvarttanaṃśayanaṃ tathā sādhujanaitaro vā yatranivasatisā vasatiḥ saivasthānavasatisthānaṃ, viratidvidhādeśesarvasmiṃścatatradeśaviratiḥ śrāvakāṇāṃpaṃcāṇuvratabhāvātsarvavirati sādhūnāmapaṃcamahāvrata bhāvāt saivasthānaṃtatra śrāvakāṇāṃ sādhūnāṃcāvasthānāt viratisthānaṃ saṃyamasthānaṃ jñānadarśanacāritra pariṇāmātmakodhyavasāya viśeṣaḥ tānyasaṃkhyeyāni tatraprathamamapi saṃyamasthānaṃ paryavaparimāṇaciṃtāyāṃ sarvākāśapradeśebhyo'naṃtaguṇaṃ dvitīyādīnitu saṃyamasthānāni tāni uttarottara viśudhdhyāpravarddhamānāni yathottaramanaṃtabhāgādhikādīni ṣaṭsthānaka parivṛdhdhyājñātavyāni, tāni ca sāmāyikavataḥ chedopasthāpanavataśca pratyekaṃ mūladārabhyāsaṃkhyeyāniparasparaṃtulyāni catāni, parihāravi śuddhitvāt tataḥ paraṃyānyasaṃkhyeyāni saṃyamasthānāni tāni pratyekaṃtrayāṇāmapi parihāraviśuddhika 11 sāmāyika |2 |chedopasthāpanavatāṃcapratyekaṃprāyogyāṇi, natu parihāraviśuddhikānāmativiśuddhatvāt| tataḥ parāṇi sūkṣmasaṃparāyasyaiva kevalasyaprāyogyāṇi natu sāmāyikādivatāmativiśuddhatvāt, tānicāṃtarmuhūrtasamayapramāṇānyasaṃkhyeyāni tataḥ paramanaṃtaguṇamekaṃ yathākhyātaṃ saṃyamasthānaṃ sthāpanā; pragrasthāna pratipādanārthamāha - [bhā.216] pagahaloiyareya, ekkekko tattha hoipaṃcaviho |
rāyajuyarāyamacce seṭṭhipurohiya logaṃmi || vṛ-prakarṣeṇa pradhānatayā vāgṛhyate upādīyate iti pragrahaḥ karmaeyal pratyayaḥ pradhānapuruṣaḥ sa dvidhā laukika itaraścatatra tayordvayormadhyeekaikolaukika itaraścapratyekaṃbhavati paṃcavidhaḥ paṃcaprakāraḥ | tānevapaṃcaprakārān laukiketāvaddarśayati rājāprajāpatiryuvarājaḥ dvitīyasthānavartī amātyo rājakārya ciṃtākṛt śreṣṭhītuṣṭanarapati pradatta śrīdevatādhyāsita sauvarṇapaṭṭa vibhūṣitottamāṃgonagaraciṃtākārī nāgarikajana śreṣṭaḥ, purohitaḥ śāṃtikarmakṛt | eṣapaṃcavidhaḥ pragraholoke rājādīnāṃjanaiḥ pradhānatayo pādīyamānatvāt itaramāha - [bhā.217) āyariya uvajjhāepavattithairetahevagaṇavacche |
___ eso loguttaritopaṃcaviho paggaho hoi || vṛ-ācāryonuyogācāryādiko, upādhyāyaḥ sūtrapradāyī,pravarttayatītyevaṃśīlaḥpravartāḥpravartakaḥdharme viṣīdatāṃ protsāhakaḥ sthaviraḥ śrutasthavirādiḥ, gaṇāvacchedako gaṇataptikārī eṣa lokottariko lokottarabhāvī paṃcavidhaḥpragraho bhavati ācāryādīnāṃ lokottarepradhānatayopādīyamānatvāt; yodhādisthānapratipādanārthamāha - [bhā.218] ālīḍhapaccālīḍhevesāhemaṃḍale yasamapāe |
ayaleyanireyakāle gaṇaṇe ekkāijokoḍī ||
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit