Uttarajjhayana v28.p148
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v28.p148
- Language
- Sanskrit
v28.p148
145 dṛṣṭotkaiva yadvā karmanibandhanā'pi?, yadā''dyaḥ pakṣastarhi bahirvedanāpi dṛṣṭā bāhyahetukaiveti kiṃ karmakalpanayā?, atha karmahetukā'pi tarhi tatkiṃ yatraiva sthitaṃ tatraiva vedanānibandhanamutānyatrāpi?, yadi tatraiva tarhi tvanmatena bahirevaita-davasthitamityanta: sātādivedanocchedaprasaṅgaḥ, athānyatrāpi tadvedanānibandhanaṃ tahi kiṃ naikātma-sthitaṃ sarvātmasvapi?, uktaṃ ca
"jai vāvi bhinnadesaṃpi veyaṇaṃ kuṇai kammamevaṃ te|
kaha annasarīragayaṃ na veyaṇaṃ kuṇati annassa?,||" tathā ca kṛtanāśākutābhyāgamaprasaṅgaḥ, atha yenaiva kṛtaṃ tasyaiva tannibandhanaṃ, tathāpi pādavedanāyāṃ śirovedanā''pattiḥ, atha sañcāritvāttasyāntarapyavasthānamiti nāntaḥ sātādivedanocchedaprasaṅgaḥ, evaṃ tahi na kañcukatulyatā, tasya bahireva niyatatvāt, yugapadubhayatra vedanā'bhāvaprasaṅgaśca, yathā ca bahiḥsthamantaḥsañcāritayā vedanāheturevamantaḥsthitaṃ bahi:sañcāritayā taddheturiti viparyayakalpanā'pi kiṃ na?, niyāmakābhāvāt, sañcāritve ca karmaṇo vāyoriva na bhavāntarānuvṛttiḥ, taduktam- "naṃ bhavaṃtaramanoī sarīrasaṃcārato tadanilo vva"tti, kiñcakāñcanopalayorapi pṛthagbhāvo'sti vā na vā?, na tāvanāsti pratyakṣatastadarśanāt, astitve ca yathā bhaviṣyatpṛthagbhāvitve'pi tayoravibhāgāvasthānena sṛpaṣṭamātratā tathā jīvakarmaṇorapi syāt, na ca kāñcanasattaiva tatra pūrvaṃ nāsti, cākacikyadarśanātpratyakṣataḥ, tathā yatra yatrāsti na tasya tata utpādaḥ, sikatābhya iva tailasyetyanumānataśca tatsiddheḥ, tataśca
'yatra yadvedanāhetuḥ, karma tatrasthameva tat|
sarvatra vedanāhetuḥ, karma sarvatragaṃ tataḥ ||' prayogaśca-yatra yadvedanānimittaṃ karma tatrasthameva tada anyathā darśitanyāyenātiprasaṅgāda, vedanāhetuśca sarvatrātmapradeśeṣu karma ityādyācāryoktaṃ tena gaṃtūṇa siṭuṃ, ettiyaṃ bhaṇiyaṃ āyariehi, evaṃ punaravi so saṃlīṇo acchai, samappau tato khobhehāmi | annayā navame puvve paccakkhāṇe sāhūṇaṃ jāvajjīvāe tivihaṃ tiviheṇa pāṇātivāyaṃ paccakkhāmi, eyaṃ paccakkhāṇaṃ vaṇijjai, tāhe so bhaṇati-avasiddhaṃto, na hoti evaṃ puna, kahaṃ kāyavvaṃ?, suṇehani.[ 177] paccakkhāṇaṃ seyaṃ aparimāṇeṇa hoi kāyavvaṃ |
jesiṃ tu parīmāṇaṃ taṃ duṭuṃ hoi āsaṃsā || vṛ. savvaṃ paccakkhāmi pāṇāivāyaṃ aparimāṇāe tivihaṃ tiviheṇaṃ, evaṃ savvaṃ āvakahiyaṃ, kiṃ nimittaṃ parimāṇaṃ na kīrati?, jo so āsaṃsādoso so niyattitā bhavati, jāvajīvāe puna bhaṇaṃteṇa parimāṇeṇa abbhavagayaṃ bhavati, jahā'haṃ haṇissāmi pāṇāī, etannimittaṃ aparimāṇāe kāyavvaṃ || sa caivaṃ vadanvindhyenābhidadhe-yathā'yaṃ bhavadāśayaḥ
sāvadhi syādabhiṣvaṅgi, gṛhiṇāmitvaraṃ yathā|
pratyākhyānaṃ tathā cedaṃ, yāvajjīvaṃ yaterapi| prayogaḥ-yatparimāṇavat pratyākhyānaṃ tatsābhiṣvaṅgaṃ, yathā gṛhiṇāmitvaraprakhyānaṃ, parimāṇavacca yaterapi yāvajjīvaṃ sarvasāvadhapratyākhyānamityayamanaikāntiko hetuḥ, tathāhi-kimatra parimāṇa28/10