Uttarajjhayana v28.p247
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v28.p247
- Language
- Sanskrit
v28.p247
samitiḥ pradhāneti tāmāha
uttarādhyayana- mūlasūtram - 1-8 / 218
suddhesaṇā u naccā naṃ tattha ṭhavejja bhikkhū appāṇaṃ | jātāe ghāsamesijjā rasagiddhe na siyā bhikkhāe |
vṛ . śuddhā: - śuddhimatyo doṣarahitā ityarthaḥ | tāśca tā eṣaṇāśca - udgamaiṣaṇādyāḥ śuddhapaṇā:, eṣaṇāḥ sapta saṃspṛṣṭādyāḥ, tadyathā
-
"saṃsaṭṭhāmasaṃsaṭṭā uddhaḍa taha appalevaḍā ceva |
ugahiyā paggahiyā ujjhiyadhammā ya sattamiyā || 'tti
etāsu ca śuddhaiṣaṇā: pañca, jinakalpikāpekṣametat, uktaṃ hi tadadhikāre - paṃcasu gaho dosu abhiggaho'tti etāśca 'jñātvā' avabudhya, kimityāha- 'jñānasya phalaṃ virati 'riti ' tatre' tyeṣaṇāsu 'sthāpayet' niveśayet, bhikṣata ityevaṃ dharmmā tatsādhukarī ceti bhikṣuḥ san 'ātmānaṃ' svaṃ, kimuktaṃ bhavati ? - aneṣaṇāparihāreṇaiṣaṇāśuddhameva gṛhṇīyāt, tadapi kimarthamityāha- 'jāyāe’tti yātrāyai saṃyamanirvahaṇanimittaṃ 'dhāsaṃ' ti grāsameṣayed-gaveṣayet, uktaṃ hi-
"jaha sagaḍakkhovaṃgo kīrati bharavahaṇakāraṇā navaraṃ |
taha guṇabharavahaṇatthaṃ āhāro baṃbhayārīṇaṃ ||" ti,
eṣaṇāśuddhamapyādāya kathaṃ bhoktavyamiti grāsaiṣaṇāmāha - raseṣu - snigdhamadhurādiṣu gṛddhogṛddhimān rasagṛddho 'na syāt' na bhavet, 'bhikkhāe'tti bhikṣādo bhikṣāko vā, anena rāgapariharā uktaḥ, dveṣaparihāropalakṣaṇaṃ caitat, tataśca rāgadveṣarahito bhuñjītetyuktaṃ bhavati, yaduktam"rāgaddosavimutto bhuṃjejjā nijjarāpehī "ti, sūtragabrbhārthaḥ | agṛddhaśca raseṣu yatkuryāttadāhamū. ( 220 ) paṃtāṇi ceva sevijjā sīyapiṃḍaṃ purāṇakummāsaṃ |
adu bukkasaṃ pulāgaṃ vā javaṇaṭṭhā nisevae maṃthuṃ ||
vṛ. 'prāntāni' nīrasāni, annapānānīti gamyate, caśabdādantāni ca, evo'vadhāraṇe, saca bhinnakramaḥ sevijjā ityasyānantaraṃ draṣṭavyaḥ, tataśca prāntānyantā ca sevetaiva na tvasārāṇīti pariṣṭhāpayed, gacchanirgatāpekṣayā vā prāntāni caiva seveta, tasya tathāvidhānāmeva grahaṇānujñānāt, kāni punastānītyāha- 'sīyapiṃḍaṃ' ti śītalaḥ piṇḍaḥ - āhāraḥ, śītaśvāsau piṇḍaśca śītapiṇḍastaṃ, śīto'pi śālyādipiṇḍaḥ sarasa eva syāt ata āha- 'purāṇā: ' prabhūtavarṣadhṛtā: ‘kulmāṣāḥ’ rājamāṣāḥ, ete hi purāṇā atyantapūtayo nīrasāśca bhavantītyetagdrahaṇam upalakṣaṇaṃ caitat purāṇamudgādīnāṃ, ‘adu’iti athavā 'bukkasaṃ' mudgamāṣādināsvikāniṣpannamannamatinipīḍitasaṃ vā 'pulākam' asāraṃ vallācanakādi, vā samuccaye, 'javaṇaṭṭha' tti yāpanārthaṃ - śarīranirvāhaṇārthaṃ, vā samuccaye, uttaratra yokṣyate, 'sevae' tti sevetopabhuñjīta, yāpanārthamityanenaitat sūcitaṃ yadi śarīrayāpanā bhavati tadaiva niṣeveta, yadi tvativāto drekādinā tadyāpanaiva na syāttato na niṣevetāpi, gacchagatāpekṣametat, tannirgataścaitānyeva yāpanārthamapi niṣeveta, mandhuṃ vā badarādicūrṇam, atirū - kṣatā cāsya prāntatvaṃ, seveteti sambandhaḥ, paṭhyate ca- 'javaṇaṭṭhāe nisevae maṃthuṃ 'ti, tathaiva navaraṃ manthumityatra caśabdo luptanirdiṣṭo draṣṭavyaḥ, asāravastūpalakṣaṇaṃ cobhayatra manathugrahaṇaṃ, punaḥ kriyā'bhidhānaṃ ca na sakṛdevāvāptānyamūni seveta kintvanekadhā'pītikhyāpanārthamiti sūtrārthaḥ ||
-
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit