Pramāṇa · Search · About · API

Uttarajjhayana v28.p266

Uttarādhyayanaśiṣyahitā v28.p266

Language
Sanskrit

v28.p266

263 dharmāt 'saṃyamaḥ' uktarūpaḥ śreyān, śeṣaṃ pūrvavat, godānaṃ ceha yāgādyupalakṣaṇam, atiprabhūtajanācaritamityupāttam, evaṃ ca saṃyamasya praśasyataratvamabhidadhatā yāgādīnāṃ sāvadyatvamarthādāveditaṃ, tathā ca yajñapraṇetṛbhiruktam
- "paṭa śatāni niyujyante, paśūnāṃ madhyame'hani |
aśvameghasya vacanānyūnāni paśubhistribhiḥ ||" iyatpaśuvadhe ca kathamasāvadyatā nāma?, tathā dānānyapyaśanādiviṣayāṇi dharmopakaraṇagocarāṇi ca dharmāya varṇyante, yata āha
"aśanādīni dānāni, dharmopakaraṇāni ca|
sādhubhyaḥ sādhuyogyāni, deyāni vidhinā budhaiḥ ||" śeṣāṇi tu suvarṇagobhūmyādīni prāṇyupamardahetutayā sāvadyānyeva, bhogānāṃ tu sāvadyatvaṃ suprasiddha | tathā ca prāṇiprītikaratvādityasiddho hetuḥ, prayogaśca-yatsāvā natat prāṇiprītikaraṃ, yathā hiṃsādi, sāvadhāni ca yāgādīni iti sūtrārthaḥ|| mū. (269)
eyamaṭuṃnisāmittā0 vṛ. 'eyamaṭuṃ' sūtraṃ prāgvat | navaramitthaṃ jinadharmasthairyamavadhārya pravrajyāṃ prati dṛḍho'yamuta neti parīkṣaṇārthaṃ śakra idamavādītmū. (270) ghorāsamaṃ caittā ṇaṃ, annaṃ patthesi āsamaṃ|
iheva posaharao, bhavāhi manuyāhivā!| vṛ.'ghora:' atyantaduranucaraḥ, sacāsāvāśramaśca āṅiti-svaparaprayojanābhivyāptyā śrāmyanti-khedamanubhavantyasminnitikṛtvā ghorāśramo-gārhasthyaṃ, tasyaivālpasattvairduṣkaratvāt,
_ "gṛhāśramasamo dharmo, na bhūto na bhaviṣyati|
pālayanti narāḥ śūrā klībā: pākhaṇḍamāśritāḥ||" taṃ 'tyakvā' apahāya 'jahittā ṇaṃ'ti kvacit pāṭhaḥ, tatra ca hitvā-'anyat' etadvayatiriktaṃ kṛṣipāśupālyādi aśaktakātarajanātininditaṃ 'prārthayase' abhilaṣasi, ‘āśramaṃ' pravrajyālakṣaṇaṃ, nedaṃ klībasattvānucaritaṃ bhavādṛśānāmucitamityabhiprāyaḥ | tarhi kimucitamityāha'īha' asminneva gṛhāśrame, sthita iti gamyate, poṣaṃ-dharmapuṣṭiṃ dhatta iti poṣadhaḥ-aṣṭamyāditithiṣu vrataviśeṣaḥ, tatra rataḥ-āsaktaḥ poṣadharataḥ ‘bhavāhi'tti bhava, aṇuvratādhupalakṣaṇametad, asyaiva copādānaṃ poṣadhadineṣvavaśyaṃbhāvatastapo'nuṣṭhānakhyāpakaṃ, yata āha āsasenaḥ
"sarveṣvapi tapoyogaḥ, praśasta: kālaparvasu |
aṣṭamyāṃ pañcadaśyāṃ ca, niyataṃ poṣadhaṃ vased ||" iti 'manujādhipa!' nṛpate! | atra ca ghorapadena heturākṣiptaḥ, tathāhi-yadyad ghoraṃ tattad dharmārthinā'nuṣṭheyaṃ, yathā'naśanādi, tathā cāyaṃ gṛhāśramaḥ, śeṣametadanusārato'bhyūhyamiti sūtrārthaḥ | mū. (271)
eyamaṭuṃnisāmittā0 || vṛ. 'eya' sūtraṃ | prāgvatmū. (272) māse māse u jo bālo, kusaggeṇaṃ tu bhuṃjai|

Linked texts (1)