Uttarajjhayana v29.p16
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p16
- Language
- Sanskrit
v29.p16
adhyayanaṃ-18,[ ni. 401] mū. (573) dārāṇi ya suyā ceva, mittā ya taha baṃdhavā| |
jīvaṃtamanujīvaṃti, mayaṃ nānavvayaṃti ya|| vṛ. tathā 'dārāśca' kalatrāṇi prākṛtatvānnayā nirdeśaḥ, sutāścaiva 'mitrāṇi ca' pratītānyeva, tathā 'bāndhavāḥ' svajanāḥ jīvantam 'anujīvanti' tadupājitavittāyumabhogata upajīvanti, mṛtaṃ 'nānuvvayaṃti ya'tti caśabdasyāpiśabdārthatvādanuvrajantyati na, kiṃ punaḥ saha yāsyantīti, tadanena dārādīnāmapi kṛtaghnatayā na teṣvāsthāṃ vidhāya dharme udāsitavyamityuktamiti, idaṃ ca sūtraṃ cirantanavṛttikṛtā na vyākhyātaṃ, pratyantareṣu ca dadṛyata ityasmābhirunītam|| punastatpratibandhanirākaraṇāyāhamū. (574) nīharaṃti mayaṃ puttā. piyaraṃ paramadukkhiyā|
piyaro atahā putte, baṃdhū rāyaṃ! tavaṃ care|| vṛ.'nīharaṃti'tti nissārayanti 'mṛtam' iti gayāyuṣaṃ 'putrāḥ' sutāḥ 'pitaraṃ' janakaṃ 'paramaduḥkhitāḥ' atiśayasañjātaduḥkhā api, kiṃ punarye na tathā du:khabhāja iti bhāvaḥ, pitaro'pi tathā putrān, 'baṃdhu'tti bandhavaśca bandhūniti śeṣaḥ, ataśca kiṃ kṛtyamityāha-rājan! tapa upalakṣaṇatvāddānādi 'careḥ' āsevasveti || aparañcamū.(575) tao tenajjie davve, dāre ya parirakkhie|
kīlaṃta'ntre narā rāyaṃ!, haṭṭatuṭṭhamalaṃkiyā| vṛ. 'tato'tti mṛtāniḥsāraṇādanantaraṃ 'tena' iti mitrapitrādinā 'ajite' viḍhapite 'dravye' vitte 'dāreṣu ca' kalatraṣu ca 'parirakṣiteṣu' sarvāpāyaparipāliteṣu, ubhayatrārṣatvādekavacanaṃ, 'krīḍanti' vilasanti tenaiva vittena dāraiśceti gamyate 'anye' apare rājan! 'haṭṭatuṭṭhamalaṃkiya'tti hṛṣṭā:-bahiḥ pulakādimantaḥ tuṣṭaḥ-āntaraprītibhājaḥ 'alaṃkṛtāḥ' vibhūṣitāḥ, yata īdṛśī bhavasthitistato rājan ! tapaścareriti madhyadīpakatvādanantarasūtroktena sambandhaḥ || mṛtasya ca vṛttānta ityāhamū. (576) tenāvi jaṃ. kayaṃ kamma, suhaṃ vā jai vā duhaṃ|
kammuṇā tena saṃjutto, gacchaī u paraṃ bhavaṃ|| vṛ. 'tenāpi' mṛtena yat 'kṛtam' anuṣṭhitaṃ karma 'śubhaṃ vā' puṇḍaprakṛtirūpaṃ, yadvā sukhaṃ vā' sukhahetuḥ 'yadive'tyathavā 'duḥkhaṃ' du:khahetuḥ pāpaprakṛtyātmakamityarthaḥ | karmaṇā tena sukhahetunā duḥkhahetunā vā, uttaratra tuśabdasyaivakārthatvā bhinnakramatvācca tenaiva, na tu duḥkhaparirakṣitenāpi dravyādinā 'saṃyuktaḥ' sahitaḥ ‘gacchati' yāti param' anyaṃ bhavaṃ' janma, yataśca śubhāśubhayorevānuyāyitā tataḥ śubhahetuṃ tapa eva careriti bhāva iti sūtrasaptakārthaḥ ||
tatastadvacaḥ śrutvā rājā kimaceṣṭatetyāhamū.(577) soūṇa tassa so dhamma, anagārassa aṃtie|
mahayā saṃveganivveyaṃ, samāvanno narāhivo| mū.(578) saṃjamo caiuṃrajjaṃ, nikkhaṃto jinasāsane|
gaddabhālissa bhagavao, anagārassa aṃtie|
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit