Uttarajjhayana v29.p220
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p220
- Language
- Sanskrit
v29.p220
manayoḥ sūcyate, tataśca yaduktaṃ yugapadupayogavādinā
217
"manapajjavaṇāṇato nāṇassa ya daṃsaṇassa ya viseso | kevalanāṇaṃ puna daṃsaṇanti nāṇaṃti ya samāṇaṃ || tti,
tannirākṛtaṃ bhavati, tathā prajñaptyāmabhihitam-"jaṃ samayaṃ jāṇaṃti no taṃ samayaṃ pāsaṃti, tathā kevalī ṇaṃ bhaṃte! ima rayaṇappamaṃ puḍhavi āgarehiṃ heūhiṃ pamāṇehiṃ saṃṭhāṇehiṃ parivārehiṃ jaṃ samayaṃ jāṇai no taṃ samayaṃ pāsati ?, haṃtā goyamā ! kevalī na" mityādi, na cātra kevaliśabdena chadmastha eva śrutakevalyādivivakṣita iti vācyaṃ, yata ihādyasūtre snātaka eva prastutaḥ, sa ca dhātikarmakṣayādeva bhavatīti na tasya chadmasthatā saṃbhavet, dvitīyasūtre tu paramāṇudarśanameva prakrāntaṃ, tasya ca kevalaṃ vinā paramāvadhestato vā kiñcinyūnasyaiva sambhavastatra ca tau vyavaccheditāviti kevalamevāvaśiṣyate, uktaṃ ca pūjyai:
"te do'vi viseseuṃ anno chaumatthakevalī ko so ? | jo pāsa paramāṇuṃ gahaṇamihaṃ jassa hojjāhi || "
na caivamapyasmin viśeṣavati sūtre paravaktavyataiveyamityupagantumucitam uktaṃ hi" evaṃ visesiyaṃmivi paramayamegaṃtarovaogotti |
puna ubhaovaogā paravattavvatti kā buddhī ? ||"
ityādi kṛtaṃ prasaṅgena prakṛtamucyate tathā cāmohanaḥ - moharahito bhavati, tathā niṣkrānto'ntarāyo (yāt) nirantarāyo'nāśravaḥ prāgvat, dhyānaṃ - śukladhyānaṃ tena samādhiḥ - paramasvāthyaṃ tena yuktaḥ sahito dhyānasamādhiyuktaḥ āyuṣa upalakṣaṇatvānnāmagotravedyānāṃ ca kṣaya āyuḥkṣayastasmin sati mokṣam 'upaiti' prāpnoti 'śuddhaḥ ' vigatakarmamala iti sūtrārthaḥ ||
mū. (1356 ) so tassa savvassa duhassa mukkho, jaṃ bāhaī sayayaṃ jaṃtumeyaṃ | dīhāmayavvippamukko pasattho, to hoi accaṃtasuhī kayattho |
vṛ. 'saḥ' iti mokṣaprāpto jantuḥ 'tasmāt' iti jātijarāmaraṇarūpatvena pratipāditāt 'sarvasmāt ' niravaśeṣād duḥkhāt sarvatra subvyatyayena ṣaṣṭhī 'muktaḥ ' pṛthagbhūtaḥ, yat kīdṛśagityāha-'yad' duḥkhaṃ 'bādhate' pīḍayati 'satatam' anavarataṃ 'jantuṃ' prāṇinam 'enaṃ' pratyakṣamanubhavopadarśanametat, dīrghāṇi yāni sthititaḥ prakramātkarmāṇi tānyāmayā iva-rogā iva vividhabādhāvidhāyitayā dīrghāmayāstebhyo vipramukto dīrghāmayavipramuktaḥ ata eva 'praśastaḥ' praśaṃsārhaḥ, tataḥ kimityāha-'to' iti 'tata: ' dīrghāmayavipramokṣād 'bhavati' jāyate'tyantam- -atikrāntaparyantaṃ sukhaṃ śarma tadasyāstītyatyantasukhī tata eva ca 'kṛtārthaḥ ' kṛtasakalakṛtya iti sūtrārthaḥ ||
mū. (1357 ) anāikālappabhavassa eso, savvassa dukkhassa pamukkhamaggo | viyāhio jaṃ samuvicca sattā, kameṇa accatasuhī bhavaṃti || ttibemi ||
vṛ. ‘anādikālaprabhavasya' anādikālotpannasya 'eṣa: ' anantaroktaḥ sarvasya duḥkhasya 'pramokṣamārgaḥ ' pramokṣopāyaḥ, pāṭhāntarataśca saṃsāracakrasya vimokṣāmārgo, vyākhyātaḥ, yaḥ kīdṛśa: ? ityāha-'yaṃ' duḥkhapramokṣamārgaṃ 'samupetya' samyak pratipadya 'sattvāḥ 'prāṇinaḥ 'krameṇa' uttarottaraguṇapratipattirūpeṇātyantasukhino bhavantīti sūtrārthaḥ ||
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit