Pramāṇa · Search · About · API

Gita Govinda 3.5.1

Śaśilekhā 3.5.1

Language
Sanskrit

3.5.1

¹amalo=megho ghanāvṛttaḥ, kamalāni dalayatīti kamaladalaḥ=sūryaḥ, tadvallocanaṃ dīptiryasya| dala-vikasane, locṛ dīptau dhātuḥ, bhāve lyuṭ| yadvā ²kaṃ=mastakam, tanmalaḥ, taddharaḥ=dhārakaḥ, kamalaḥ=kaṇṭhaḥ, 'mala-malladhāraṇe' dhātuḥ ³pacādi| sa eva dalaṃ=śastrī, śyāmatvāt| tena dīpyate tādṛśa iti vā| 'dalaṃ śastrīcchedotseghe' iti viśvaḥ| athavā ⁴kaḥ=sūryaḥ, maḥ=candraḥ, laḥ-ro=bahiḥ, ralayoraikyāt| tān lānti, tādṛśāni dalāni=vikāsavanti ⁵locanāni yasya| 'mārute vedhasi brahme puṃsi kaḥ'| kaṃ śiro'mbunori'tyamaraḥ'| 'maḥ śivaścandramā vedhā' iti| 'locaḥ⁶ bahniriti vā'| bhavatyasmāditi he bhava! he mocana!=he muktiprada!, nityamukteti vā| ⁷anena mṛḍa-śivayorarthaḥ sūcitaḥ| bhaṃ=śakraṃ ca mocayati=avamocayati, adhastānmūtramārgeṇa ujjhatīti ca| tribhuvanabhavanaṃ=ānandavanam| yadvā ⁸tribhuvanānāṃ=⁹muktipradatrayāṇāṃ, divyantarikṣapārthivānām bhuvanānāṃ=jalānām, bhuvanam=udbhavasthānam, nidhānam=layasthānam, tatsambodhanam| purā kila rudreṇa saptakapālena sarvāḥ āpaḥ pītāḥ, punaḥ sṛṣṭāśceti ¹⁰paurāṇikī kathā| vā| svayameva ¹niprefixrlajjaṃ kṛtvā ²jagadapagatasajjaṃ vidhāya anyairupahāsayati hasati cetibhāvaḥ| punaḥ virahiṇāṃ ³nikṛntanāya=vidāraṇāya, kuntamukhasya=prāsāyudhāgrabhāgasyaiva ākṛtiḥ= saṃsthānaṃ yasya, tādṛśaṃ yatketakaṃ=ketakīpuṣpam, tena danturitā=nimnonnatīkṛtā vyāptā vā, āśā=diśo yatra⁴, tādṛśe lajjitetyādau bhāve ktaḥ| 'nimnonnate tathā vyāpte danturaṃ kathyate budhairiti 'dharaṇiḥ|

Linked texts (1)