Gita Govinda 4.3
Śaśilekhā 4.3
- Language
- Sanskrit
4.3
⁴mugdhā idaṃ labhyamalabhyaṃ vetyajānatī vadhūḥ=apsarāḥ, madhusūdanaḥ=śivaḥ, vilāso=viśiṣṭalāsyam, pūrvaṃ dṛśaiva dagdho manojo, adhunā tu tayaiva janita iti| anyat spaṣṭam| yadvā devī svamohayituṃ lakṣmī-nārāyaṇakeliṃ darśayati dvābhyāṃ padāmyām| uttarapadasthanitambavatīpadaṃ praśilaṣṭam| īpadamatra yojyam| īṃ=lakṣmīḥ, mugdhā badhvo yasyā,
saundaryalīlāmālokya apsaraso'pi mugdhā yasyāmityarthaḥ| tādṛśī kāpi sukhaprāpakaṃ svedajalaṃ vā pavanaprāpi vā śramāpanodāya marutā lālitamityarthaḥ| anyat spaṣṭam| isa samaye ¹ramā'pi ramāpatimabhiramayati tvamapi gaurīpatimabhisaretibhāvaḥ|
yadvā sandhyāvihāraṃ varṇayati-muhyati kelau kvacit skhalati tādṛśasya dhavasya=patyuḥ, dhūḥ=kampikā, uttejanena prerikā atiprauḍhā kāpi sandhyā ²madhusūdanasya=śivasya|
gaṅgāpakṣe - muho=vaicitryasya dharavṛkṣasyeva kampikā muhā vaimanasyena patyuḥ kṣobhakārikā vā sundarastrīrūpā vā, kā'pi jalavyāpi vilasavaṭo yasyāḥ, cañcalanayanakhelā sā gaṅgā vilocanajanitaṃ manojaṃ āsa=cikṣepa arthāt śive svayaṃ tanmukhaṃ dhyāyati ca kaṭākṣavikṣepeṇa kandarpamutpādya svayaṃ punaranāsthayā nayane nimīlayatītyarthaḥ| yadvā savilocanakhelanaṃ janitamanojaśca adhika-adhikaṃ kaṃ=sukham yasmāttādṛśaṃ viṣṇorvadanaṃ sthiraṃ vaktāraṃ vā sarojaṃ = candram, āhlādakatvāt nārāyaṇapriyaṃ śivamityarthaḥ| prasiddhacandrasthiro vaktā na vā bhavatīti| tato vaiśiṣṭyam - madhusūdanaṃ=madhukṣaraṇakāri, ³priyavacanavādi mukhakamalaṃ yasyeti vā|
'sūda'-rakṣaṇe| 'saro'rṇavataḍāgayoriti'| sārasaḥ pakṣibhedendvoriti ca medinī| 'vad' – dhātolyuvāpi dṛśyate| 'vadanā vāmanī veśyeti, adhikaraṇe lyuḍ vā|
Linked texts (1)
- Gītagovinda — Jayadeva, Sanskrit