Gita Govinda 2.6

2.6

kurvannasīti vartamānasāmīpyādvā pravāhānāditvena prativāmanāvatāraṃ chalanaprārambhāparisamāptatvādvartamānāpadeśaḥ | vāmanasyākāreṇa kharvatvātprabhāprāgbhāreṇāvibhāvya svarūpatvādadbhutatvam || ka vikrapaṇe vikramatrayakaraṇe | atra hetugarbhaviśeṣaṇam | padeti | padanakhanīreṇa janitaṃ janapāvanaṃ yena | idamatrākūtam | balinā vāmanasya caraṇārdhe kriyamāṇe sahasā vṛddhimāpte caraṇārthaṃ yadudakaṃ gṛhītaṃ tannakhamātra eva paryāptam | ataḥ padanīre vaktavye padanakhanīra ityuktiḥ | athavā tṛtīye padavinyāse caraṇāgra eva brahmalokamito jhaṭiti brahmaṇā dīyamānārghajalajanitaviṣṇupādāgrasaṃbhavajalena pāvana iti | atrādbhuto rasaḥ | atiśayoktiralaṃkāraḥ | iti pañcamam |
atha rāmaḥ | dhṛtarāmaśarīra iti dhruve viśeṣaḥ | vitarasīti | he rāma, tvaṃ vitarasi dadāsi | daśamukhamaulibaliṃ rāvaṇasya maulaya eva baliḥ | mauliśabdaḥ śirovācī | athavā mauliśabdaḥ kirīṭe vartate | 'cūḍākirīṭakeśāśca saṃyatā maulayarūyaḥ' ityabhidhānāt, tathāpi balermāṃsasādhyatvānmauliśabdena tātsthyācchirāṃsi lakṣyante | śirāṃsi chedaṃcchedaṃ dikpatibhyo balidānaṃ kṛtavānityarthaḥ | jagatāṃ rakṣopalakṣaṇopadravopaśāntyai rakṣaḥśirāṃsyeva balitvenopahṛtavāniti | kutra | dikṣu | kiṃbhūtaṃ balim | dikpatikamanīyamabhilaṣaṇīyam | punaḥ kiṃbhūtam | rāvaṇavadhadvārā lokābhirāmatvādramaṇīyam | atra yāvanto dikpatayastāvantyeva śirāṃsīti kamanīyatve hetuḥ | atrāpi vitīrṇavāniti vaktavye tatkālāpekṣayā vartamānāpadeśo vā | yo vitīrṇavānsa tvaṃ jaya ityādikalpanīyam | atra jātiralaṃkāraḥ | vitarasītyatra dhīrodātto nāyakaḥ | tallakṣaṇaṃ rasaratnakośe—'kṛpāvānatigambhīro vinītaśvāvi-