Abhijnanasakuntalam 1.12.3
Mitabhāṣiṇī 1.12.3
- Language
- Sanskrit
1.12.3
sūta iti | 'pragrahā' raśmaya 'dhṛtā sayamilā | 'āyuṣmān avataratu' gajeti| 'avatārya' rathāt bhūmi prāpya | 'tapovanāni nāma' ("nāma kaupe'bhyupa" iti medinī ) 'vinīta ' śānta yo 'veṣa' vastrāḷaṅkārādibhi kṛta rūpa tena ṣṭavyāni' praveṣṭu yogyāni | śāntena veṣeṇa tapovana viśet ityartha | 'idam' t "tāvat gṛhyatām" rakṣyatā tvayā | 'sūtasya' ( dānābhāvāt ṣaṣṭhī eva na caturthī ) bharaṇāni' alaṅkaraṇāni 'dhanuśca upanīya' upahṛtya āha | 'yāvat' etatkālam im āśrame ye 'vasanti' tān 'pratyavetya' dṛṣṭvā sambhāvya upāvartta' pratyāgato bhavāmi t' tatkāla 'vājina' aśvā 'ārdrāṇi' sajalāni 'pṛṣṭhāni' yeṣā tathāvidhā dantā' vidhīyantām | aśvān viśrāmaya ityartha || ["sūtasya" ( rā-, ta-, nyā-, )— sūtāya" ( vi ) || "upanīya" ( ma- )—"upanoya arpayati" ( rā-, ta-, -, vi- ) ] || sūta iti | 'tathā' yathā bhavān ādiśati tathā karomi | 'niṣkrānta ' raṅgamañcā gata | rājeti | 'karṇaṃ datvā' śravaṇāya prerayitvā āha-aya iti sambhrame| 'vṛkṣavāṭikā' yā 'bāṭikā' maṇḍapa puro dṛśyate, sā dakṣiṇena' tato dakṣiṇe deśe ( enap pratyayayoge dvitīyā ) 'ālāpa śrūyata iva' manye saṃlāpo vartate| 'etā dṛśyamānā' 'tapasvino' 'kanyakā' kumārya 'vālibhā hrasvebhya 'pādapebhyo' vṛkṣebhya 'payaḥ' jalaṃ dātu svala 'pramāṇasya' ākṛteḥ 'anurūpaiḥ yogyai ' kṣudrairityartha 'secanārthai ghaṭai' kalasai 'ita eva' asyāmeva diśi 'abhivartante' āgacchanti | 'nipuṇaṃ' sūkṣmaṃ nikaṣya dṛṣṭā - 'aho' ( āścarya ) 'śrāsā' tapasvikanyānā 'darśana rūpa 'madhura' manoharam |
Linked texts (1)
- Abhijñānaśākuntala — Kālidāsa, Sanskrit