The Recognition of Śakuntalā 10.5.122

10.5.122

anenāpaśakunena durvāsaso nivṛttiḥ sūcitā | atrāgraḥ sa cāsau hastaśceti samānādhikaraṇe viśeṣaṇasamāse'vayavāvayavisaṃbandhena lakṣaṇā | uktaṃ ca vāmanena - " hastāgrāgrahastādayo guṇaguṇinorbhedābhedābhyām " iti | anye tvagrahasta ityakhaṇḍa evāyaṃ śabdo hastāgravācaka ityāhuḥ | apare tu hastasyāgramityeva vigṛhyāgraśabdasyāhitāgnyādipāṭhātpūrvanipātamāhuḥ | itare tu prākṛte pūrvanipātaniyamābhāvādvastāgraśabdamevāhuḥ | puṣpoccayaṃ rūpayatīti pūrvavat | sakhi prakṛtikrūraḥ sa kasyānunayaṃ pratigṛhṇāti | kiṃcitpunaḥ sānukrośaḥ sakṛpaḥ kṛtaḥ | " kṛpā dayā'nukampā syādanukrośo'pi " ityamaraḥ | tasminbahvetadapi | kathaya | yadā nirvārtituṃ necchati tadā vijñāpito mayā | bhagavan prathama iti prekṣya vicārya atra kopaḥ kartuṃ [yukto] na veti vicāryetyarthaḥ | avijñātatapaḥprabhāvasya duhitṛjanasya bhagavataiko'parādho marṣitavya iti | ayamarthaḥ | yathā sā kaṇvaduhitā tadvattava duhitā | atha ca duhitā bālikātaevāvijñātatapaḥprabhāvā | ato'syāḥ prathama eko'parādha iti soḍhavyaḥ | tato me vacanamanyathā bhavituṃ nārhati kiṃtvabhijñānābharaṇadarśanena śāpo nirvartiṣyata iti mantrayankathayansvayamantarhitaḥ | śakyamidānīmāśvāsayitum | asti tena rājarṣiṇā saṃprasthitena svanāmadheyāṅkitamaṅgulīyakaṃ smaraṇīyamiti svayaṃ paridhāpitam | astītyanvayaḥ | tasminsvādhīnopāyā śakuntalā bhaviṣyati | devakāryaṃ tāvannirvartayāvaḥ | vilokyeti | śakuntalāmiti śeṣaḥ | anasūye paśya tāvadvāmahastoparahitavadanā | atra vāmahastagrahaṇaṃ strīsvabhāvāt | ālikhitevetyutprekṣā |