Pramāṇa · Search · About · API

The Recognition of Śakuntalā 10.5.177

Arthadyotanikā 10.5.177

Language
Sanskrit

10.5.177

etadeva pūrvāṅke śacītīrthaśabdenoktam | pāṭaccara caura | “ dasyuḥ pāṭaccaraḥ stenaḥ” iti haimaḥ | kimasmābhirjātiḥ pṛṣṭā | sūcaketi rakṣiṇorekatarasya nāma | kathayatu sarvamanukrameṇa mainamantare madhye pratibandhaya | yadāvutta āṇavedi ājñāpayati | “ diricecoḥ ” iti diḥ | “bhaginīpatirāvuttaḥ” ityamaraḥ | kathaya | ahake'ham | “ ahamarthe'hake hage ” ityukteḥ | jālodgālādibhirmatsyabandhanopāyaiḥ kuṭumbabharaṇaṃ karomi | jālamānāyaḥ | “ ujjaṅgalo vaḍiśaṃsaṃnibhaa ” iti deśīkośe | viśuddha idānīmājīvaḥ| [sahaje iti] sahajaṃ kila yadvininditaṃ na khalu tatkarma vivarjanīyam | dhīvarasya matsyājīve viśeṣe prastute sāmānyamuktamityaprastutapraśaṃsā | anukampā kṛpā tayā mṛdureva śrotriyo dāruṇaṃ paśumāraṇaṃ karma vivarja- ti sevanametadarthameva jātamiti bhāvaḥ | ata evāsūyayā paśyatīti | bhaṭṭāraka itau'rdhaṃ yuṣmākaṃ sumanomūlyaṃ bhavatu | sumanomūlyaṃ puṣpamūlyamiti vinayoktiḥ | etāvadyujyate | priyavayasyaka idānīṃ me saṃvṛttaḥ | kādambarī madirā tatsakhitvamekatra pānenāsmākaṃ prathamaśobhitamadya yāvatpūrvaṃ na jātamityete | tacchauṇḍikāpaṇameva gacchāmaḥ | praveśaka iti | praveśakalakṣaṇaṃ tu sudhākare—“yannīcaiḥ kevalaṃ pātrairbhāvibhūtārthasūcanam | aṅkayorubhayormadhye sa vijñeyaḥ praveśakaḥ” iti | “ aṅkayorubhayormadhye ” ityanena prathamāṅkaniṣedhaḥ | kvacitpustake “ tṛtīyaḥ praveśakaḥ ” iti pāṭhaḥ | tatra viṣkambhadvayaṃ tṛtīyacaturthayoraṅkayoḥ ṣaṣṭhe tṛtīyaḥ praveśaka ityarthaḥ|

Linked texts (1)