The Recognition of Śakuntalā 10.5.238

10.5.238

“mārīcaḥ-vatse caritārthāsi” ityādinā “āśāsmahe” ityantena prasādalakṣaṇamaṅgamupakṣisam | tallakṣaṇaṃ tu- “śuśrūṣāyupasaṃpannā prasādastu prasannatā” iti bhagavannanayā duhitṛmanorathasaṃpattyā kaṇvo'pi tāvacchrutavistāraḥ kriyatām | duhitṛvatsalā menakaihaivopacarantī samīpacāriṇī tiṣṭhati | manorathaḥ khalu me bhaṇito bhagavatyā | atra kṛtirnāmāṅkamupakṣisam | tallakṣaṇam-“labdhasyārthasya śamanaṃ kṛtirityabhidhīyate” iti | “kiṃ te bhūyaḥ priyamupakaromi” ityanena kāvyasaṃhāralakṣaṇamaṅgamupakṣisam | tallakṣaṇaṃ tu- “varapradānasaṃprāptiḥ kāvyasaṃhāraḥ” iti | bharatavākyaṃ naṭavākyam | nāṭakābhinayasamāptau sāmājikebhyo naṭenāśīrdīyita ityarthaḥ | prastāvānantaraṃ naṭavākyābhāvādatra bharatavākyamityuktiḥ | pravarttatāmiti | prakṛtihitāya pauraśreṇihitāya pārthivaḥ pravarttatām | śrutena śāstraśra-