Pramāṇa · Search · About · API

The Recognition of Śakuntalā 10.5.24

Arthadyotanikā 10.5.24

Language
Sanskrit

10.5.24

taduktam-“rakṣaḥpiśācādidhanuṣpāṇyāderbhīṣaṇākṛteḥ | darśanaṃ śravaṇaṃ śūnyāgārāraṇyapraveśayoḥ || śravaṇaṃ cānusaṃdhānaṃ bandhūnāṃ vadhabandhayoḥ | evamādyā vibhāvāḥ syuratha netrakarāṅgiṇaḥ(?)|| madhye madhye stambhakampau romāñcānāṃ cayastathā | śuṣkoṣṭhatālutā kampahṛdayatvaṃ vivarṇatā || mukhasyātha parāvṛtya vīkṣaṇaṃ svāṅgopanam | palāyanaṃ svare bhedo gātrastambho vilakṣatā || kāṃdiśīkatvayugdṛṣṭiranubhāvā bhavantyamī | stambhādayo'śrutatyaktā(?)dainyamāvegacāāpale || śaṅkāmohāvapi trāsāpasmāramaraṇādayaḥ | yatra saṃcāriṇaḥsthāyi bhayaṃ syātsa bhayānakaḥ”iti | udghātinī skhalanayogyā |“udghātaḥ kathyate pādaskhalane samupakrame” iti viśvaḥ | raśmīnāṃ pragrahāṇāṃ saṃyamanāt | “kiraṇapragrahau raśmī” ityamaraḥ | mandīkṛto'lpīkṛtaḥ | viprakṛṣṭamatidūramantaraṃ deśāvakāśarūpaṃ yasya saḥ | durāsado duṣprāpaḥ | abhīṣavaḥ pragrahāḥ|| “abhīṣuḥ pragrahe raśmau” ityamaraḥ| rathavegaṃ nirūpya dṛṣṭveti kavivacanam | mukteṣviti | raśmiṣu pragraheṣu | mukteṣu saṃyamanoṃnmukteṣu śithilīteṣviti yāvat | amī tejasvino dhārāpañcakanipuṇāḥ jagatyaśvaratnībhūtā ityarthāntarasaṃkramitavācyam | rathyā rathavāhakā aśvāḥ| dhāvanti drutataraṃ gacchanti | “tadvahatiraṃthayuga-” iti yat | “rathyo voḍhā rathasya yaḥ” ityamaraḥ | nirāyato nitarāṃ dīrghaḥ pūrvakāyaḥ pūrvaśarīraṃ yeṣāṃ te | niṣkampā niścalāścāmarāṇāṃ bhūṣaṇārthaṃ baddhānāṃ śikhā agrabhāgā yeṣu te | nibhṛtau niścalāvūrdhvau karṇau yasya saḥ | paścātkṛtaikaśeṣāṇāṃ bahuvacanam | ātmoddhṛtairapīti |

Linked texts (1)