Kalaviveka 76.33.4
Kālaviveka 76.33.4
- Language
- Sanskrit
76.33.4
"amāvāsyādvayaṃ yatra ravisaṃkrāntivarjjitam |” amāvāsyāmatikramyetyavyavasthitavādānnārtho vyavatiṣṭhate | tasmāttṛtīyābdaniyatapatano yathokto'dhimāso mithune patane mukhyaṃ dviṣāṣāḍhaṃ
karoti anyatra gauṇam
iti dviṣāṣāḍhavivekaḥ
samprati devaśayanādīni cintyate
utkarṣānutkarṣacintā tu paścāt bhaviṣyati
tatra bhaviṣyapurāṇam
“maitrādyapāde svapitīha viṣṇurvaiṣṇavamadhye parivarttate ca
pauṣṇāvasāne ca surārihantā
prabudhyate māsacatuṣṭayena
ābhākāsitapakṣeṣu maitraśravaṇarevatī
ādimadhyāvasāneṣu prasvāpāvarttanotsavāḥ ||”
atra yathāsaṃkhyamanvayaḥ | tena āṣār̤hīyānurādhādyapāde bhādrīyaśravaṇamadhye kārttikīyarevatyante bhagavato vāsudevasya yathākramaṃ
śayanapārśvaparivarttanotthānāni bhavanti | ayañca dvādaśyāṃ prāptau
mukhyaḥ kalpaḥ
yathā purāṇam
“ābhākāyadyeṣu māseṣu madhurā mādhavasya ca
dvādaśyāmeva kurvīta śayanāvarttanādikam ||”
tathā
“niśi svāpo divotthānaṃ sandhyāyāṃ parivarttanam
anyatra pādayoge'pi dvādaśyāmeva kārayet ||”
tathā viṣṇudharmottare
“viṣṇurdivā na svapiti na ca rātrau prabudhyate
dvādaśyāmṛkṣasaṃyoge pādayogo na kāraṇam ||”
tadeva spaṣṭayati
“aprāpte dvādaśīmṛkṣe utthānaśayane hareḥ
pādayogena karttavye nāhorātraṃ vicintayet ||”
dvādaśīnakṣatrayogamātreṇa yathākrameṇa niśāsandhyādivaseṣu śayanāvarttanotthānāni karttavyāni | asya punarabhāve tithyantare'pi pādayogamātreṇa divāśayanaṃ niśāyāmutthānaṃ na tatra niśādyādaraḥ
ataeva matsyapurāṇe sāmānyenaivoktam
“revatīṛkṣaparyyante meṣādāvavalokite
uttiṣṭhantaṃ hṛṣīkeśaṃ yoganidrā vimuñcati ||”
Linked texts (1)
- Pratāpārka — Viśveśvarabhaṭṭa 1766, Sanskrit