Nirnayasindhu 2.p3.26

2.p3.26

prāyadarśanād ' iti nyāyenāsya brāhmaṇādigocaratvāt || yadapi-'upavāso vrataṃ homastīrthasnānajapādikam ' iti pūrvārddhe pāṭhastadāpi sa eva doṣaḥ 'strīśūdrapatanāni ṣaḍ'
iti mānavīye japaniṣedhāt “brāhmaṇo hīnavarṇasya yaḥ kuryātkarma kiṃcana | sa tāṃ jātimavāpnoti iha loke paratra ca ||” iti kālahemādrau marīciniṣedhāṃcca || vastutastu | saṃpūrṇatāvācanamātramatrocyata iti pratinidheḥ kā vārtetyalam || atra viśeṣamāha trikāṇḍamaṇḍanaḥ-“kāmye pratinidhirnāsti nitye naimittike ca saḥ | kāmye'pyupakramādūrdhvaṃ kecitpratinidhiṃ viduḥ || na syātpratinidhirmantrasvāmidevāgnikarmasu | sa deśakālayornāsti nāraṇeragniraiva sā || nāpi pratinidhātavyaṃ niṣiddhaṃ vastu kutrācit || ” hiraṇyakeśisūtrepi-“na
svāmitvasya bhāryāyāḥ putrasya deśasya kālasyāgnerdevatāyāḥ karmaṇaḥ śabdasya ca pratinidhirvidyate ” iti || atha vratādisaṃnipāte nirṇayaḥ | tatra tithiyasaṃnipāte tatroktaṃ dānahomādikrameṇānuṣṭheyam | avirodhāt || idaṃ pūrvārebdheṣveva || ekamadhyenyakāmyakarmārambhastu
na bhavatyeva guṇaphalāhate-‘yasya yajñe pratatentarā yajñastāyate taṃ yajñaṃ nirṛtirgṛhṇāti' iti rāṇakadhṛtaśruteḥ | yajñaḥ vratādikarmamātram | anaṅgena vyavadhānadoṣasya sarvatra sāmyāt
śiṣṭāstu māghakārtikasnānādimadhye lakṣahomatulābhārataśravaṇādyācaranti tannityamadhye,
na tu kāmyamadhye
yatra tu naktaikabhaktādau virodhastatra prāthamyādekabhaktaṃ kāryam | naktaṃ tu paredyustattithau
gauṇakāle kāryam | samakālīnaviruddhavratādau tvekaṃ svayaṃ kṛtvānyadbhāryādinā kārayediti