Nirnayasindhu 61.4.1

61.4.1

” iti || ekoddiṣṭaṃ sapiṇḍīkaraṇaṃ
śuddhe tanniṣedhāt
bahvacabhāṣyakārāstu sarvaikoddiṣṭeṣu pāṇihomamāhuḥ || idaṃ bahvṛcānāmeva || atredaṃ
tattvam | ‘sthālīpākena saha piṇḍārthamuddhṛtya’ iti sūtre nātrāpūrvaḥ sthālīpākaścodyate
sarvaśrāddheṣu prasaṅgāttenānuvādoyam’ iti vṛttikārokteḥ || pārvaṇe ārthikasyānaṅgasya vyatiṣaṅgasya vārṣikādiṣvanatideśādardhādhāninopi pāṇihoma eveti vṛttisvarasaḥ || evaṃ māsikādāvapi-“ṣoḍaśe māsike śrāddhe sapiṇḍīkaraṇe tathā | pāṇāveva tu hotavyamanyatrāgnau tu hūyate” iti vopadevodāhṛtavacanācca
bhāṣyakāramate tu-'satre sthālīpākeneti karaṇatvānnityavacchravaṇācca pārvaṇe sāṅgam
tataḥ kāmyādiṣu tadabhāve kāryasya piṇḍadānasyāpyabhāvaḥ ||' etadevānusṛtya vikṛtāvapi
vārṣikādau vyatiṣaṅga uktaḥ prayogapārijāte pariśiṣṭe ca || tenaitanmate'rddhādhāninognāveva | vastutastu-‘sthālīpāke sahaśākhayā prastaraṃ praharati' itivatsabhāvamātraśruteḥ
patnīvate tvaṣṭrupalakṣaṇamivanāṅgattvam || tattve vā nāṅgānurodhena pradhānabhūtapiṇḍadānatyāgo yuktaḥ || tadvyatiṣaṅgābhāvepyagnau homo bhavati iti bopadevaḥ || anāhitāgnergṛhyāgnimatastu sarvamate'gnāveva || vārṣikādau vṛttimate vyatiṣaṅgo na anyamate tvasti
atra yathācāramanuṣṭheyam
āśvalāyanaḥ–'uddhṛtya ghṛtāktamannamanujñāpayatyagnaukariṣye | karavai karavāṇīti vā
pratyanujñā | kriyatāṃ kuruṣva kurvityathāgnau juhoti yathoktaṃ purastāt' iti || vyatiṣaṅgapakṣe idamiti vṛttiḥ|| karavai karavāṇītyatrāgnāvityanuṣaṅgaḥ purastāt piṇḍapitṛyajñe