Pramāṇa · Search · About · API

Nirnayasindhu 61.4.2

Nirṇayasindhu 61.4.2

Language
Sanskrit

61.4.2

taccaivam-'mekṣaṇenāvadāyāvadānasaṃpadā juhuyātsomāya pitṛmate svadhā namo'gnaye kavyavāhanāya svadhā namaḥ iti svāhākāreṇa vāgniṃ pūrvaṃ yajñopavītī mekṣaṇamanupahṛtya' iti
avadānasaṃpadā upastaraṇādyapekṣayetyarthaḥ || vyatiṣaṅgapakṣe atipraṇīteyaṃ homondhathā
mukhye 'atipraṇītegnāvidhyamupasamādhāya' iti bahucapariśiṣṭāt || kecittasya rakṣonibarhaṇārthatvānmukhye vadanti || tadetadvirodhāccintyam || prayogapārijātepyevam
śaunakaḥ-“svāhākāreṇa home tu bhavedyajñopavītavān | tatra prāgamaye hutvā paścātsomāya
hūyate || agnau yajñopavītyeva prakṣipenmekṣaṇaṃ tataḥ" | chandogapariśiṣṭe- “agnaukaraṇahomaśca
kartavya upavītinā | apasavyena vā kāryoṃ dakṣiṇābhimukhena ca || kātīyānāṃ tvapasavyameva piṇḍapitṛyajñavadvṛtvā" iti sarvātideśāt || savyaṃ tu chandogaparam || gobhilenataduttaramevāpasavyokteḥ || 'chandogā juhuyuḥ savyenāpasavyena yājuṣāḥ' iti vṛddhayājñavalkyokteśca
atha pāṇihomaḥ
āśvalāyanaḥ-“abhyanujñāyāṃ pāṇiṣveva" iti || piṇḍapitṛyajñakalpābhāvenāgnyabhāve
kāmyādiṣvityarthaḥ || tena bahvacānāmekoddiṣṭe pāṇihomo bhavatyeva || niṣedho'nyaparaḥ
pāṇiṣviti bahuvacanātsarvaviprapāṇiṣu homa iti vṛttiḥ || evaṃ mātāmahepi | śaunakopi“sarveṣāmupaviṣṭānāṃ viprāṇāmatha pāṇiṣu | vibhajya juhuyātsarva somāyetyādimantrataḥ ||"
yatta hemādrau kātyāyanaḥ “pitrye yaḥ paṅktimūrdhanyastasya pāṇāvanagnikaḥ | hutvā mantravadanyeṣāṃ tūṣṇīṃ pātreṣu nikṣipet" iti bahvacātiriktānām
yattu tatraiva mātsye- “agnyabhāve tu viprasya pāṇau vātha jalepe vā | ajakarṇe'śvakarṇe

Linked texts (7)