Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 2.1-2

Kaṭhaprakāśikā (Raṅgarāmānuja) 2.1-2

Language
Sanskrit

2.1-2

mantre |
su. - atha yamaḥ, śiṣyasya parīkṣya mumukṣām, apratihatāṃ vijñāya tām, stotumupakramate - anyat ityādinā | śreyo'nyat preyo'nyat - yacchreyaḥ na tatpretyaḥ, yatpreyaḥ na tacchreyaḥ | ayamāśayaḥ- prakṛtisaṃsṛṣṭasya prāṇimātrasya indriyārāmasya3 indriyasamprayogamātreṇa priyatām āviśati tu prākṛta evārtho bhogyabhūtaḥ | prakṛtivisajātīyaṃ viśuddhaṃ manomātragocaram ātmanaḥ atyantahitaṃ paramaniḥśreyasaśabdavācyaṃ svasvarūpamapi anādivāsanayā sahasā na priyatāmāviśati| parantu sarvataḥ praśastaṃ hitam iti śreya eva tu tat | tasmāt anyadeva preyaḥ - bhogyajātam, anyadeva śreyaḥ - śuddhātmasvarūpaṃ ceti | tadete ubhe, nānārthe - ekomokṣāya aparo bandhāya | te puruṣam - svasvaniṣṭham, sinītaḥ - badhnītaḥ svavaśam āpādayataḥ | abhyudayārthī preyasi, mokṣārthī śreyasi pravartate iti bhāvaḥ | tayoḥ madhye śreya ādadānasya mokṣārthe prayatamānasya, sādhu bhavati - bhadraṃ bhavati| yastu bāhyarāmaḥ1 preyo vṛṇīte saḥ arthāt - pāramārthikāt prayojanāt, hīyate - pracyavate | preyomārge prasakto'rthābhāsameva prāpnoti; na tu artham iti bhāvaḥ ||

Linked texts (1)