Kaṭha Upaniṣad 3.14
Commentary of Śaṅkarācārya of Śaṅkarācārya 3.14
- Language
- Sanskrit
3.14
evaṃ puruṣe ātmani sarvaṃ pravilāpya nāmarūpakarmatrayaṃ yanmithyājñānavijṛmbhitaṃ kriyākārakaphalalakṣaṇaṃ svātmayāthātmyajñānena marīcyudakarajjusarpagaganamalānīva marīcirajjugaganasvarūpadarśanenaiva svasthaḥ praśāntaḥ kṛtakṛtyo bhavati yataḥ, atastaddarśanārthamanādyavidyāprasuptāḥ uttiṣṭhata he jantavaḥ, ātmajñānābhimukhā bhavata ; jāgrata ajñānanidrāyā ghorarūpāyāḥ sarvānarthabījabhūtāyāḥ kṣayaṃ kuruta | katham ? prāpya upagamya varān prakṛṣṭānācāryāṃstattvavidaḥ, tadupadiṣṭaṃ sarvāntaramātmānamahamasmīti nibodhata avagacchata; na hyupekṣitavyamiti śrutiranukampayā āha mātṛvat, atisūkṣmabuddhiviṣayatvājjñeyasya | kimiva sūkṣmabuddhiriti, ucyate- kṣurasya dhārā agraṃ niśitā tīkṣṇīkṛtā duratyayā duḥkhenātyayo yasyāḥ sā duratyayā | yathā sā padbhyāṃ durgamanīyā tathā durgaṃ duḥsaṃpādyamityetat; pathaḥ panthānaṃ tat taṃ jñānalakṣaṇaṃ mārgaṃ kavayaḥ medhāvino vadanti | jñeyasyātisūkṣmatvāttadviṣayasya jñānamārgasya duḥsaṃpādyatvaṃ vadantītyabhiprāyaḥ ||
Linked texts (1)
- Kaṭhopaniṣad — Sanskrit