Kathakagrihyasutra 10.20.7
Commentary of Devapāla 10.20.7
- Language
- Sanskrit
10.20.7
tena ca nijagotrakṣayakāriṇo vairiṇo hehayānvināśayituṃ mahānkopāgnirutthāpitaḥ, tataḥ svargatairapravānaprabhṛtibhiḥ pratyakṣībhūya nivārito'sāvaurvaḥ 'bhagavanmā tapaḥkṣatiṃ kṛthā hehayavadhena, nacaitairvarākaḥ kiṃcidasmākaṃ kṛtaṃ, nimittamātramete yataḥ svakarmaphalenaiva vayaṃ jīrṇaśarīrāṇi vāsāṃsīva vihāya svargaṃ bhoktuṃ parityaktamānuṣaśarīrāḥ saṃjātāḥ'| tato hehayebhyo nivārito'sau vahniḥ pralayāgninirviśeṣastrilokīṃ dagdhuṃ pravṛttaḥ, anantaraṃ bhṛgubhiḥ sāgare prakṣipto vaḍavāgnimukho'sāvadyāvajjaladhijalaṃ pralayīkurvannāste iti | sa eva ca dadhikrāvā prasiddha ṛgantareṣu | anyāpi ca ṛgasti- 'aurvabhṛguvacchucimapravānavadāhuve | agniṃ samudravāsasam' iti || he agne tavāyaṃ yoniḥ pṛthivīlakṣaṇo'raṇirūpo vā asmatpratyakṣagamyo yoniḥ kāraṇam | ayamiti liṅgavyatyayaḥ, yadvā puṃsyapi yoniśabdaḥ kvaciddṛśyate | ṛtuḥ prāpto'sya ṛtviyaḥ, yonirhi ṛtau garbhaṃ gṛhṇāti striyādyudare | yato yonerjātaḥ san arocathā viśeṣeṇa rocase dīpyase prīyase haviṣā santarpyamāṇaḥ, ato he agne taṃ yoniṃ jānan buddhyamāna āroha, āruhya cāraṇiṃ pṛthivīṃ vā tato'nantaraṃ no'smākaṃ rayiṃ dhanaṃ vardhaya || catasṛṇāmapyupadhurāṃ devānāmārṣam | vayamagnaye mantraṃ vocema vadāmaḥ | kiṃ kurvantaḥ | adhvaraṃ yajñamupaprayanta upagacchanto'gnidvāreṇa | kīdṛśāyāgnaye | asmākaṃ sambandhinaṃ mantramāre nikaṭe vartamānānāṃ śṛṇvate || homadhenudohe'pīyaṃ viniyukteti gamyate ‘ūdha evaitayā karoti’ ityarthavādāt | asyāgnerupayogārthe śukraṃ śuklaṃ payaḥ kṣīraṃ duduhre duhanti |
Linked texts (1)
- Kāṭhakagṛhyasūtra — Laugākṣi, Sanskrit