Nighantu 70.12.7
Nighaṇṭunirvacana 70.12.7
- Language
- Sanskrit
70.12.7
vravīteḥ śabdārthāt (adā0 ḍa0), bhraṃśatervādhaḥpatanārthāt (bhū0 ā0), ubhābhyāṃ samuditābhyāṃ 'ulūkādayaśca (u0 4, 40)'—iti ūkapratyaye nipātanādupasiddhiḥ| 'ūkapratyaye dhātudvayasya vṛvūbhāvaḥ,—iti śrīnivāsaḥ| krameṇārthaḥ—taddhi vipatat sādhyākāraṃ śabdaṃ karoti, bhraśyati divo'nāvaraṇatvāt, meghebhyo bhraśyati śabdavacceti "druvā vṛvūkaṃ vahataḥ purīṣam ( ṛ0 saṃ0 7, 7, 16, 3, )"—iti nigamaḥ || vipūrvāt hlāteḥ (adā0 pa0) 'ātaścopasarge (3, 3, 106)'—iti kapratyaye upasargekārasyokāro vāhulakād bhavati, dhātornakāralopo'pi vāhulakādeva| viśeṣeṇa hlātyaneneti busam| taddhi prathamaṃ śaucasādhanam| bhraṃśatervā pacādyaci (3, 1, 134), pṛṣodarāditvāddūhanīyaṃ rūpam| pūrvavadarthaḥ| yadvā, 'busa utsarge (di0 pa0)'| gehe kaḥ (3, 1, 144)'—iti vāhulakādsādapi bhavati| busyate utsṛjyate meghairiti busam| "āviḥ svaḥ kṛṇute gūhate busam (ṛ0 saṃ0 7, 7, 16, 4)"—iti nigamaḥ||
Linked texts (1)
- Nighaṇṭu — Yāska, Sanskrit