Nighantu 73.1.13
Nighaṇṭunirvacana 73.1.13
- Language
- Sanskrit
73.1.13
(56) viyute| yautiraiva pṛthagbhāvārtho vipūrvaḥ| "samānyā viyute dūre ante (ṛ0 saṃ0 3, 3, 25, 2)" || (60) ṛdhak| avyayamidaṃ pṛthagbhāvasya vācakam| "yadindra divi pārye yadṛdhak (ṛ0 saṃ0 4, 7, 12, 5)"| athāpyṛdhotyarthe dṛśyate, tadā 'ṛdhu vṛddhau (svā0 pa0)' asmāt 'prathaḥ kit (u0 1, 130 )'—iti bāhulakādajipratyayaḥ kitca| ṛdhnuvan ṛddhaṃ kurvan| "ṛdhagayā ṛdhagutāśamiṣṭāḥ (ya0 vā0 saṃ0 8, 20)" || (61) asyāḥ| (62) asya| śabdāntareṇānādiṣṭasya sannidhiḥ viśiṣṭapadārthalakṣaṇasyābhidheyasyoccāraṇaṃ prathamādeśaḥ ādiṣṭatamasya tasyoccāraṇamanvādeśaḥ| tatra prathamādeśaviṣayatvādudāttaṃ padadvayaṃ tīvrārthataramatisphuṭaprayojanam, anyānādiṣṭasvārthatvāt| anvādeśaviṣayatāmattvādanudāttaṃ padadvayamalpīyo'rthataramatiśayenāsphuṭaprayojanam, anyādiṣṭasvārthatvāt| "asyā ū ṣu ṇa upa sātaye bhuvaḥ (ṛ0 saṃ0 2, 2, 2, 4)"—"dīrghāyurasyā yaḥ patiḥ (ṛ0 saṃ0 8, 3, 27, 4)" || "asya vāmasya palitasya hotuḥ"—"tṛtīyo bhrātā ghṛtapṛṣṭho asya (ṛ0 saṃ0 2, 3, 14, 1)" || iti dviṣaṣṭiḥ padāni |
Linked texts (1)
- Nighaṇṭu — Yāska, Sanskrit