Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 62.3

Ṛjvarthā (Niruktavṛtti) 62.3

Language
Sanskrit

62.3

"naṃsante ( 21 )"--ityetadanavagatam | "namante" ityavagamaḥ | "ku̱vinnaṃsa̍nte" iti nigamaḥ || "tām̐ ā ru̱drasya̍ mī̱ḷhuṣo̍ vi̱vāse ka̱vinnaṃsa̍nte ma̱ruta̱ḥ puna̱rnaḥ | yatsīmvantī̍jihīḷi̱re yadā̱vira̱ tade̱ne īmahe tu̱rāṇā̍m || ( ṛ0 saṃ05, 4, 28, 5 )" iti || vasiṣṭhasyeyamārṣam | 'tān' ahaṃ 'mīḷahuṣaḥ' marutaḥ varṣasya sektṝn dhanavataḥ, balavataḥ vā 'āvivāse' abhimukhyena sthitvā paricarāmi | kiṃlakṣaṇān punaḥ marutaḥ āvivāse ? 'rudrasya' indrasya svabhūtān, āptān vā | athavā mīḍhuṣa iti rudraviṣayaṃ ṣaṣṭhayekavacanāntaṃ syāt, mīḍhuṣo rudrasya svabhūtāniti || kasmāt punastānahaṃ paricarāmi ? yasmāt te 'marutaḥ' "kuvit" bahu "naṃsante" "namante" "punaḥ" varṣādyupakāreṇa asmān prati namante, prahrībhavanti | kiṃca, 'yatsasvattāṃ' yaccharīragatam 'enaḥ' 'jihīḷire' lajjayanti, yacca 'āviḥ' prakāśam, 'tat' evamprakāramubhayalakṣaṇamapi enaḥ asmān jihīḷire lajjayanti | tadeṣāṃ marutāṃ 'turāṇāṃ' tvaramāṇānāṃ prasādena ubhayalakṣaṇamapi "ava-yajemahi' nirgudemahi, ityetat 'īmahe' anena paricāreṇa ārādhyaitān maruta iti |
15 |

Linked texts (1)