Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 8.5-6

Nirukta 8.5-6

Language
Sanskrit

8.5

``samiddho adya manuso durone devo devān yajasi jātavedah/
ā ca vaha mitramahaś cikitvān tvam dūtaḥ kavir asi pracedāh/''.
samiddho'adya manuṣyasya manuṣyasya gṛhe devo devān yajasi jātavedah,.ā ca vaha mitramahaś cikitvāṃś cetanāvāṃś tvam dūtaḥ kavir asi pracetas1.pravṛddha cetas1/(8,4)
yajñe[$].idhma iti kātthakyas,.agnir iti śākapūnih/
tanūnapād ājyam bhavati/
napād ity anantarāyāḥ prajāyā nāmadheyam/
nirṇatatamā bhavati/
gaur atra tanūr ucyate/
tatā[prepared].asyām bhogās/
tasyāḥ payo jāyate/
payasa ājyam jāyate/
agnir iti śākapūnir/
āpas atra tanū1p ucyante/
tatā antarikṣe/
tābhya odashi vanaspatayo jāyante,.osadhi vanaspatibhya eṣa jāyate/
tasya eṣā bhavati/

8.6

``tanūnapāt patha ṛtasya yānān madhvā samañjan svadayā sujihva/
manmāni dhībhir uta yajñam ṛṇdhan devatrā ca kṛṇuhy adhvaram nah/''..
tanūnapāt patha ṛtasya yānān yajñasya yānāt,.madhunām samañjan svadaya kalyāṇa jihva/
mananāni ca no dhīibhir yajñaṃś ca samardhaya/
devān no yajñam gamaya/
narāśaṃso yajña iti kātthakyah,.narā asminn āsīnāḥ śaṃsanti/
agnir iti śākapūnir naraiḥ praśasyo bhavati/
tasya eṣā bhavati/

Commentaries (4)

Linked texts (7)