Pramāṇa · Search · About · API

Uttarajjhayana v29.p155

Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p155

Language
Sanskrit

v29.p155

uttarādhyayana-mūlasūtram-2-29/1115 ritī siddhimārgapratipannaśca bhavati ||
mū.(1116) dhammaddhāe ṇaṃ bhaṃte! jīve kiṃ jaṇayai?, 2 sāyāsukkhesurajjamāṇe virajjai agāradhammaṃ ca ṇaṃ cayai, anagārie ṇaṃ jīve sārīramānasāṇaṃ dukkhāṇaṃ cheyaṇabheyaṇasaṃjogāīṇaṃ vuccheyaṃ karei avvābāhaṃ ca ṇaṃ suhaṃ nivvattei ||
va.satyapi nirvede dharmaśraddhaiva sakalakalyāṇanibandhanamiti tāmāha-'dharmaśraddhayā' uktarūpāyā sāta-sātavedanīyaṃ tajjanitāni saukhyāni sātasaukhyāni prāgvanmadhyapadalopī samāsasteṣu vaiṣayikasukheṣvitiyāvat ‘rajyamānaḥ' pūrvaṃ rāgaṃ kurvan ‘virajyate' viraktiṃ gacchati, 'agāradharmaṃ ca' gṛhācāraṃ gārhasthyamitiyāvat, caśabdaśceha vākyālaṅkāre, 'tyajati' pariharati, tadatyāgasya viṣayaikasukhānurāganibandhanatvāt, tataśca 'anagāra'tti prākṛtatvād 'anagārī' yatiḥ san jīvaḥ śārīramānasānāṃ duḥkhānāṃ kirūpāṇāmityāha-'chedanabhedanasaṃyogādīnā'miti, chedanaṃkhaṅgādinā dvidhākaraṇaṃ bhedana-kuntādinā vidāraṇam, ādiśabdasyehāpi sambandhāttā-ḍanādayaśca gṛhyante, tataśchedabhedanādīnāṃ śārīraduḥkhānāṃ saṃyogaḥ-prastāvādaniṣṭasambandhaḥ, ādiśabdādiṣṭaviyogādiparigrahaḥ, tataśca saṃyogādīnāṃ mānasaduḥkhānāṃ viśeṣeṇa-punarasambhavalakṣaṇenocchedaḥabhāvo vyucchedastaṃ karoti, tannibandhanakarmocchedeneti bhāvaḥ, ata eva avyābādham' uparatasakalapīḍaṃ mauktamitiyāvat, 'caḥ' punararthe bhinnakramastataḥ sukhaṃ punaḥ 'nirvarttayati' janayati, pūrvaṃ saṃvegaphalābhidhānaprasaṅgena dharmaśraddhāyāḥ phalanirūpaṇamiha tu khyātatryeṇetyapaunaruktyamiti bhāvanīyam||
mū.( 1117) gurusāhammiyasussūsaṇayāe ṇaṃ bhaṃte! jīva kiṃjaṇei?, 2 vinayapaḍivatti jaṇei, vinayapaḍivanne ṇaṃ jīve aṇaccāsāyaṇasīle neraiyatirikkhajoṇiyamanussadevaduggaīo niraṃbhai, vannasaṃjalaṇapattibahumāṇayāe mānussadevasuggaio nibaṃdhai siddhisugaiṃca visohei pasatthāhaṃ ca ṇaṃ vinayamūlāī savvakajjāiṃ sāhai, anne ya bahave jīve vinaittā havai |
vṛ.dharmaśraddhāyāṃ cāvaśyaṃ guravaḥ śuśrūṣitavyā iti guruśuśrūṣaṇamāha-gurūṇāṃ śuśrūṣaṇaṃ-paryupāsanaṃ tena 'vinayapratipattīm' ucitakattavyakaraṇāṅgīkārarūpāṃ janayati 'vinayapaḍivanne ya'tti prāgvat pratipannaḥ-aṅgīkṛto vinayo yena sa tathā 'caḥ' punararthe jīvaḥ 'anaccāsāyaṇāsīle'tti atīvā''yaṃ-samyaktvādilābhaṃ śātayati-vināśayatītyatyāśātanā tasyāṃ śīlaṃ-tatkaraṇasvabhāvātmakamasyetyatyāśātanāśīlo na tathā'natyāśātanāśī:, ko'rthaḥ ?-guruparivādādiparihārakṛt, evaṃvidhaśca nairayikatiryaggonikamanuṣyadevadurgatīriti-nairayikāśca tiryañcaśca nairayikatiryañcasteṣāṃ yoniḥ svāthike ke nairayikatiryagyonike-pratīte 'manuṣyadevadurgatī ca' mlecchakilbiṣitvādilakṣaṇe 'niruṇaddhi' niṣedhati, taddhetoratyāśātanāyā abhāvena tatrāgamanāt, tathā varṇa:-ślāghā tena sañjavalanaṃ-guṇodbhāvanaṃ varṇasañjavalanaṃ bhaktiḥ-añjalipragrahādikā bahumānam-āntaraprītiviśeṣa eṣāṃ dvandve bhāvapratyaye ca varṇasañjavalanabhaktibahumānatā tayāprakramādgurūṇāṃ vinayapratipattirūpayā 'māṇussadevasoggaio'tti mānuṣyadevasugatī: viśiṣṭakulaiśvaryendratvādyupalakṣitā nibandhāti tatprāyogyakarmabandhaneneti bhāvaḥ, siddhisoggaiṃ'tti siddhisugatiṃ ca viśodhayati, tanmārgabhūtasamyagdarśananādiviśodhanena, 'praśastāni' ca

Linked texts (1)