Pramāṇa · Search · About · API

The Recognition of Śakuntalā 10.5.140

Arthadyotanikā 10.5.140

Language
Sanskrit

10.5.140

tataḥ samāgamajānandāmbudhimajjanādi vyajyate | etadvyaṅgyāvakāśadānāya pravṛttipadam | asyāstvayītyanena bhavaddarśanamārabhya pratikṣaṇopacīyamānarāgasāgaratvaṃ dhvanitam | ata eva tavāsyāmiti noktam | yadyapi nāyakayoḥ parasparāsurāgajīvātureva ratistathāpyasyāḥ preṣaṇena prakṛtatvāttathoktiḥ| snehapravṛttiṃ viśinaṣṭi— kathamapi vacanena paradvāreṅgitaina vā na bāndhavaiḥ kṛtāmanyakartṛkatāṃ prayatnena niṣedhatā kavināsyāḥ snehapravṛtteḥ sthāyitvaṃ sthirīkurvatā ko'pi lokottaraścamatkārātiśayo vyajyate | iyaṃ sāmānyā sādhāraṇī yā pratipattirgauravaṃ tatpūrvakaṃ dāreṣu strīṣu | bahuvacanena pūrvoktasya yuktatā dhvanyate | tvayā prasiddhaguṇavatā satā tādṛśakulotpannena sujanatājanmanā dharmadhurīṇenetyarthāntarasaṃkramitam | dṛśyā jñātavyā na tu kartavyā | asmākaṃ tatra niyogāsaṃbhavāt | " pratipattiḥ pade prāptau pravṛttau gaurave'pi ca " iti viśvaḥ | nanvetādṛśapremisa kathaṃ sāmānyapratipattītyādyuktamata āha-bhāgyāyattamiti | ataḥparaṃ vadhūbandhubhirna vācyam | yato vayaṃ vadhūbandhavaḥ | asmaducyamānaṃ tu pakṣapātitā paryavasannaṃ sadaudāsinyameva gamayediti bhāvaḥ | atra mayaitanna vaktavyamiti viśeṣe prastute yatsāmānyavacanaṃ tenāprastutapraśaṃsā | kiṃ tarhi tat | bhāgyāyattaṃ daivāyattam | atha vadhūbandhubhirasmābhirataḥ paraṃ na vācyaṃ niyogatvena paryavasānāditi bhāvaḥ | ato bhāgyāyattaṃ yena bhāgyena yuvayoretādṛśo'nurāgastadadhīnameva sarvamiti bhāvaḥ | khaluheṃtvarthastena kāvyaliṅgamapi |

Linked texts (1)