Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 47.7

Ṛjvarthā (Niruktavṛtti) 47.7

Language
Sanskrit

47.7

'vamrībhiḥ, upajihvikā'-"iti" ete "sīmikānām" nāmanī bhavataḥ| yā etāḥ 'pipīlikā' ityucyante loke, tā imāḥ sīmikāḥ || "vamro vamanāt" tā hi vamantyudakaṃ yena mṛdārdrībhavati ||
“sīmikā: syamanāt” syamanti hi tā nityameva gacchanti--ityabhiprāyaḥ || “upajihvikā upajighryāḥ” upajighranti hi tāḥ, paṭu hyāsāṃ ghrāṇendriyaṃ bhavati | dvayorapi nāmnāreka eva “nigamaḥ”--yadatsyupajihvikā ( ṛ0 saṃ0 6, 7, 12, 6 )”--“iti” “bhavati” ||
bhārgavasya prayogasyeyamārṣam | ukthye'gnau samidanayā hūyate || “yat” “atti” bhakṣayati “upajihvikā” antaranupraviśya, “yat” ca “atisarpati” ārdrayā mṛdā pariveṣṭyana, “vabhraḥ” bahirna śaknotyattuṃ khādiraṅgārādi, ‘sarvaṃ’ tadubhayajātīyamapi ‘te’ tava he bhagavan ! agne ! ‘ghṛtam’ astu |
20 |

Linked texts (1)