Samadhirajasutra 11: Bam po 11

11.1

གྱི་ལེའུ་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའོ།། །།འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བཅུ་གཅིག་པ། དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། གཞོན་ནུ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པ་དང་། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་པའམ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དག་གི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེར་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་བྱའོ། །གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པ་དང་། །མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་ཤིང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་རེ་བས་རང་གི་ལུས་དང་སྲོག་གིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་པའམ། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དག་གི་མཆོད་རྟེན་ལ་མཆོད་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཡང་སྐད་གསང་མཐོ་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྒྱུན་ཆགས་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གཞན་ལ་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱའོ། །རབ་ཏུ་གདོན་པར་བྱའོ། །བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞོན་ནུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་དང་གཞི་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་འདི་ཡིན་ནོ། །གཞོན་ནུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྙིང་རྗེ་

and diligently rely on methods are dedicated to making vast offerings to a present tathāgata or to the stūpa of a tathāgata who has passed into nirvāṇa, they should teach extensively to others this king of samādhis, the revealed equality of the nature of all phenomena.

“At that time, young man, those bodhisattva mahāsattvas should abide in the doorways to liberation that are emptiness, the absence of attributes, and the absence of aspiration, and should not apprehend any phenomenon whatsoever. The bodhisattva mahāsattvas who abide in the practice of the samādhi that is free of apprehending will abide in all aspirations. Young man, the bodhisattva mahāsattvas who abide in all aspirations will fulfill all the aspirations of all beings, will quickly attain this samādhi, and will quickly attain the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood.¹¹⁵⁵

“Young man, you should understand this through the following teaching.

“Young man, in the past, uncountable, vast, immeasurable, inconceivable, innumerable countless eons ago,¹¹⁵⁶ at that time and in those days, there appeared in the world the Bhagavān, the tathāgata, the arhat, the perfectly enlightened Buddha Ghoṣadatta, who was perfect in wisdom and conduct, a sugata, a knower of the world, an unsurpassable guide who tamed beings, a teacher of devas and humans, a buddha, and a bhagavān.

“Young man, the Tathāgata, the arhat, the perfectly enlightened Buddha Ghoṣadatta established countless, innumerable beings in the cessation of defilements, in arhatship, and having established them in that state, he passed into nirvāṇa. He also established countless, innumerable beings in irreversible progress toward the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood and then passed into nirvāṇa.

11.2

ཆེན་པོ་དང་། ཐབས་ཀྱིས་བརྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་པའམ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དག་གི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པར་གྱུར་ཅིང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་འདི་གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་གནས་པ་ནི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པ་ནི་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཡང་མྱུར་དུ་ཐོབ་ཅིང་། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ། །གཞོན་ནུ་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གཞོན་ནུ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བས་ཆེས་གྲངས་མེད་པ། ཡངས་པ། ཚད་མེད་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། དཔག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དབྱངས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །གཞོན་ནུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དབྱངས་བྱིན་དེས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཟག་པ་ཟད་པ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ལ་བཀོད་དེ། རབ་ཏུ་བཀོད་ཅིང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་ཡང་རབ་ཏུ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་ཏོ། །

11.3

གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཆོད་རྟེན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བྱས་ཏེ། མཆོད་རྟེན་རེ་རེ་ལ་ཡང་མར་མེའི་ཡོན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བཙུགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཆོད་རྟེན་རེ་རེ་ལ་ཡང་རོལ་མོ་དང་། སིལ་སྙན་དང་། མེ་ཏོག་དང་། བདུག་པ་དང་། སྤོས་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། ན་བཟའ་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཕུལ་ལོ། །གཞོན་ནུ་འདི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་མཆོད་རྟེན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཅན་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མང་པོ་བསོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པ་ལ་བརྩོན་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ། ཆགས་པ་མེད་པའི་གཟུངས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ། ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་སྟོན་པ། ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཆོས་སྟོན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤ་སྟག་གོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། འཁོར་དེའི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། བྱིས་པ་གཞོན་ནུ་སྐྲ་ནག་པ། དང་པོའི་ལང་ཚོ་དང་ལྡན་པ། ན་ཚོད་དར་ལ་བབ་པ། འདོད་པ་ལ་རྣམ་པར་མ་རྩེས་ཤིང་། །གཞོན་ནུར་ཚངས་པར་སྤྱད་པ། བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་ལོ་གཅིག་ལོན་པ་ཞིག་ཡོད་དོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་གཟུངས་ཆེན་པོ་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་། དབང་དང་འདུལ་བ་ཆགས་པ་མེད་པ་མངོན་

“Young man, at that time and in those days,¹¹⁵⁷ in Jambudvīpa there was a king named Śrīghoṣa. In order to make offerings to the Tathāgata who had passed into nirvāṇa he built eighty-four quintillion stūpas that contained the relics of the Tathāgata and he presented eighty-four quintillion lights to each of those stūpas. In the same way he offered eighty-four quintillion musical instruments, percussion instruments, flowers, incense offerings, perfumes, garlands, ointments, powders, robes, parasols, banners, and flags to each of those stūpas.

“Young man, in that way King Śrīghoṣa made offerings to the stūpas that contained the relics of the Tathāgata. Then he gathered eighty quintillion bodhisattvas and dedicated himself to making offerings of all the most pleasing necessities to those bodhisattvas.

“Every one of all those bodhisattva mahāsattvas was a dharmabhāṇaka. They had uninterrupted eloquence, the attainment of samādhi, and the attainment of unimpeded retention. They were teachers of the pure Dharma, and had attained the perfection of the supreme powers of a bodhisattva.

“Young man, at that time, within that assembly there was a bodhisattva mahāsattva¹¹⁵⁸ named Kṣemadatta. He was a young boy with black hair, in the first stage of youth. He had become a youth who did not indulge in desires, but was a young celibate, who had been keeping the vow for a year.

“Young man, at that time, King Śrīghoṣa made a request to that great assembly of bodhisattvas. He made a request to those bodhisattva mahāsattvas that he might, combining the six perfections, accomplish the great retention of the bodhisattva piṭaka, skill in methods, and unimpeded power and guidance.

11.4

པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ནས། དེའི་ནུབ་མོ་མཆོད་རྟེན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་མར་མེའི་ཡོན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དག་རབ་ཏུ་འབར་བར་བྱས་ཏེ། ཁྱམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་ཕྱག་དར་བྱས་ཤིང་ཆག་ཆག་བཏབ་ནས་རབ་ཏུ་བྱུག་པ་བྱས། མེ་ཏོག་མངོན་པར་བཀྲམ་ཞིང་། མལ་སྟན་སྣ་ཚོགས་བཏིང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་དེ་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་བཅས། གྲོང་དང་ཡུལ་མི་འཁོར་དང་བཅས། གྲོང་མིར་བཅས་པ་ཁྱིམ་གྱི་ནང་ནས་བྱུང་སྟེ། རོལ་མོ་དང་སིལ་སྙན་དང་། ཕེག་རྡོབ་པ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། བདུག་པ་དང་། སྤོས་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཕྱེ་མ་དང་། ན་བཟའ་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་རྣམས་ཐོགས་ནས་མཆོད་རྟེན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཅན་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་ཁང་ཐོག་ཏུ་དོང་ངོ་། །ལྷ་དང་མིའི་འཁོར་ཀྱང་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་མང་དུ་ཚོགས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདེ་བས་བྱིན་གྱིས་དེ་དག་མཐོང་བ་དང་། མར་མེའི་ཡོན་དུ་ཕུལ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་དག་རབ་ཏུ་འབར་བར་བྱས་པས་དེའི་འོད་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་ཁྱབ་སྟེ། ལྷ་དང་མིའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་རྣམས་ཆོས་ཉན་པར་ཚོགས་པར་རིག་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ན། ད་བདག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་ཞིག་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་ཇི་ལྟ་བུས་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ངོ་མཚར་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཡི་རངས་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། མགུ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་འདིའང་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་ཞབས་འབྲིང་བར་བཅས་པ་ཡང་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཅིང་ཡི་རངས་པ་དང་། རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་། མགུ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བར་མཆོད་

That evening he lit a quintillion lights before the stūpas that contained the relics of the Tathāgata. He also swept clean the circumambulation walkway, moistened and washed it, scattered flowers upon it, and arranged various seats. King Śrīghoṣa then came there accompanied by his harem and the people of the villages, towns, and regions. Holding musical instruments, percussion instruments, cymbals, flowers, incense, perfumes, garlands, ointments, powders, robes, parasols, banners, and flags, they made offerings to the stūpa, which contained the relics of the Tathāgata. Afterwards, in order to hear the Dharma, accompanied by his harem of queens, he ascended to the roof of the palace. Gatherings of devas and humans also assembled in order to hear the Dharma.

“The bodhisattva Kṣemadatta saw them and the lights from the numerous quintillions of offered lamps that shone as one pervading radiance. Knowing that many devas and humans had assembled in order to hear the Dharma, he thought, ‘I have entered the Mahāyāna, and because I now long for this samādhi I shall make an offering to the Tathāgata. It will be such an offering to the Tathāgata that it will amaze the worlds of devas, humans, and asuras, and bring them joy, delight, pleasure, and happiness, and they will obtain the light of the Dharma. I shall make an offering that will surpass all the offerings made to the Tathāgata by King Śrīghoṣa and amaze King Śrīghoṣa, his harem of queens, and his attendants, and bring them joy, delight, pleasure, and happiness.’

11.5

པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་དེ་ལྟར་སེམས་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ཏེ། ཆོས་ཉན་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་འདུས་པར་རིག་ནས་དེའི་ནུབ་མོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་གྱི་མདུན་དུ་འདུག་ནས་ལག་པ་གཡས་པ་རས་ཀྱིས་དཀྲིས་ཏེ་འབྲུ་མར་གྱི་ནང་དུ་བཅུག་གོ། །འབྲུ་མར་གྱི་ནང་དུ་བཅུག་ནས་འབར་བར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་ཞུགས་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཞུགས་ཤིང་། བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ལག་པ་གཡས་པ་དེ་ལྟར་འབར་ཡང་སེམས་དང་བཞིན་གྱི་མདོག་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །གཞོན་ནུ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་གྱི་ལག་པ་གཡས་པ་བསྲེགས་ནས་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་མེར་གྱུར་ཏེ། མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་འབར་བར་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་དེའི་ཚེ་ས་ཆེན་པོ་འདི་ཡང་རབ་ཏུ་གཡོས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ལག་པ་གཡས་པ་འབར་བར་བྱས་པའི་འོད་དེས་མར་མེ་ཡོན་དུ་ཕུལ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་རྣམས་མོག་མོག་པོར་བྱས་པར་གྱུར་ཏེ། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུའང་སྣང་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་ངོ་། །འོད་དེས་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གྱུར་པ་དང་། དེ་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའང་སྐད་འཇམ་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ཚིག་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པ་དང་། ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྒྱུན་ཆགས་པས་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱ་ཆེར་གོ་བར་བྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེར་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་རིས་ཀྱི་ལྷ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ཆོས་ཉན་པར་འདུས་པ་དེ་དག་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་ལྷའི་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷའི་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱང་ལྷའི་རོལ་མོ་དག་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཁང་པའི་སྟེང་ན་འདུག་པ་བདག་གི་མི་མང་པོས་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བདར་ཏེ། བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་འདུག་པ། གསོ་སྦྱོང་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཡང་དག་པར་བཟུང་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་གྱི་ལག་པ་འབར་བར་བྱས་ཏེ། འོད་དེ་

“The bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta was joyful and happy, and knowing that the great assembly of people had gathered to hear the Dharma, that evening he sat in front of the Tathāgata’s stūpa, bound his right hand in cotton, and immersed it in sesame oil. Having immersed it in sesame oil he set it alight.

“At this point the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta developed the supreme intention. He developed the supreme intention for the highest, complete enlightenment and, seeking complete enlightenment, although his right hand was burning brightly, his mind and the expression of his face remained unchanged.

“Young man, as the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta’s right hand burned brightly, and was transformed into a single flame, at that time this great earth shook. The light from his burning right hand made that of the many quintillions of offering lamps seem dark, and its great illumination spread in all directions, its radiance illuminating and pervading every direction.

“He became joyful and happy, and with a gentle and pleasing voice, a uniquely superior vocabulary, and a continuity of words and letters, he taught¹¹⁵⁹ the samādhi, the revealed equality of the nature of all phenomena so that the entire assembly understood it in detail.

“The one thousand two hundred Trāyastriṃśa devas assembled there to listen to the Dharma were made joyous and happy and made various divine offerings. The apsarases engaged in singing divine songs.¹¹⁶⁰

“King Śrīghoṣa, who was keeping the eight poṣadha vows, was in the middle of his harem of queens, with his court before him, seated on the roof of his palace. He saw that the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta’s hand was burning and outshining all other lights,

11.6

དག་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཅིང་ལྷའི་འོད་མིའི་ལས་འདས་པས་སྣང་བར་བྱས་པ་མཐོང་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་དང་། དད་པ་དང་གུས་པ་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ། རི་མོར་བཅས་ཤིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོས་བརྟན་པས་བཙུན་མོའི་འཁོར་བརྒྱད་ཅུ་དང་ལྷན་ཅིག་ཁང་པའི་སྟེང་དེ་ནས་བདག་ཉིད་མཆོངས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་བལྟ་བ་དང་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཆོངས་ཏེ་སོང་ངོ་། །དེ་གུས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་འཁོར་དང་བཅས་པ། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མིའམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཐོབ་བོ། །དེ་ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མིའམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱང་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཁྲུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱར་ཚང་བའི་ཁང་པའི་སྟེང་ནས་མཆོངས་ན་དེའི་ལུས་ལ་གནོད་པའམ། སེམས་ལ་གནོད་པའམ། སེམས་ཞུམ་པར་གྱུར་པ་མེད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་ལག་པ་གཉིས་བསྒྲེང་སྟེ། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་གྱི་ལག་པ་བསྲེགས་ཤིང་རབ་ཏུ་འབར་བ་མཐོང་ནས་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་སྟེ་ཆོ་ངེས་བཏབ་བོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ངུ་ཞིང་མཆི་མ་ཕྱུང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་གྱི་མདུན་དུ་འདུག་གོ། །གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་དཔལ་དབྱངས་མཐོང་སྟེ། མཐོང་ནས་དེ་ལ་སྨྲས་པ། ཅིའི་སླད་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་འདི་དག་དང་བདག་གི་མདུན་ན་བཞུགས་ཤིང་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་སྟེ། ཆོ་ངེས་བཏབ་ནས་བཤུམས་ཤིང་མཆི་མ་འབྱིན་པ་མཛད། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་

creating a brightness that transcended the lights of devas and the lights of humans.

“He thought, ‘This bodhisattva mahāsattva has attained great higher cognition,’ and felt intense joy, faith, veneration, and reverence for the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta. Supported by his great accumulation of merit and roots of merit he leapt from the roof of the palace, together with his harem of eighty queens. He leapt because of his joy on having seen the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta.

“Because of the roots of merit that were produced by his veneration, he and his retinue were caught by devas, nāgas, yakṣas, gandharvas, asuras, garuḍas, kinnaras, and mahoragas. After they had been caught by devas, nāgas, yakṣas, gandharvas, asuras, garuḍas, kinnaras, and mahoragas, King Śrīghoṣa and his retinue, even though they had jumped from a building that was a hundred thousand cubits high, were physically unharmed, mentally unharmed, and were not unnerved.

“King Śrīghoṣa extended both his hands, and together with the great assembly of people saw the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta’s hand on fire and burning brightly. All of them cried out loudly and wailed. Then the king, together with the great assembly of people, weeping and shedding tears, came before the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta.

“Young man, the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta saw King Śrīghoṣa, and having seen him asked, ‘Great king, why are you and this great assembly of people here before me crying out loudly, wailing, sorrowful, and weeping?’

11.7

དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་བདེ་བས་བྱིན། །ཆོས་སྨྲ་བ་ནི་མཁས་པ་ཡི། །ཡན་ལག་མ་ཚང་རིག་ནས་ནི། །སྐྱེ་བོ་འདི་དག་དེ་ཕྱིར་དུ། །གཟི་བརྗིད་ཕུང་པོས་འཕགས་པ་ཡི། །འདི་ལྟ་བུ་ཡི་གཟུགས་འདི་ཡང་། །ལག་པ་ཉམས་པར་ཤེས་ནས་ནི། །བདག་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལག་པ་འབར་བྱས་པ། །དེ་ཡི་འོད་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་བཏང་། །ཁྱོད་ལས་བྱུང་བའི་ལྷ་རྫས་ཀྱིས། །མར་མེ་འདི་དག་མི་གསལ་བྱས། །ས་འདི་རབ་ཏུ་གཡོས་གྱུར་ཏེ། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ནི་ཞུམ་པ་མེད། །དེ་ནས་བདག་གི་སེམས་སྐྱེས་པ། །མཁས་པ་ཐ་མལ་མ་ཡིན་སྙམ། །བདག་ནི་བཙུན་མོའི་འཁོར་བཅས་པ། །ཁྲུ་ནི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ཡི། །ཁང་པའི་སྟེང་ནས་མཆོངས་གྱུར་ན། །བདག་གི་ལུས་ལ་གནོད་པ་མེད། །ལེགས་སོ་ཡེ་ཤེས་ངོ་མཚར་ཁྱོད། །ལེགས་སོ་སེམས་ཀྱང་བླ་ན་མེད། །བརྩོན་འགྲུས་རབ་བརྩམས་ལེགས་པ་སྟེ། །བསམ་པ་ཆེ་བ་ལེགས་པ་ཡིན། །གང་གི་ལག་པ་འབར་བྱས་ཀྱང་། །ཁྱོད་ལ་ནམ་ཡང་གཡོ་བ་མེད། །དགའ་ཞིང་རངས་པ་སྐྱེས་ནས་སུ། །ཕྱིར་ཡང་ཆོས་ནི་རབ་ཏུ་འཆད། །ཇི་ལྟར་ཟླ་བ་ཉ་བ་དང་། །ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ན་ཉི་མ་བཞིན། །རི་རབ་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་ལྟར། །གྲོགས་པོ་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་མཛེས། །བདག་ཀྱང་དེ་བཞིན་མཁས་པ་ཡི། །སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི། །ལུས་ལ་ཕངས་པ་རབ་སྤངས་ཏེ། །བདག་གིས་སྲོག་ཆགས་དོན་རྣམས་བགྱིད། །ཆོས་ཀྱི་དགའ་བས་རངས་གྱུར་ཏེ། །བདག་གི་དགའ་བ་བསམ་མི་ཁྱབ། །འདི་ལྟར་ཡན་ལག་མ་ཚང་བ། །དེས་ནི་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ལྷ་དང་ཀླུ་ཡི་མཆོད་པ་ཡིས། །བདེ་བས་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ། །མཐའ་ཡས་པ་ཡི་སྤོབས་པ་ཡིས། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས། །གང་ལ་ལག་པ་མེད་པ་ཡང་། །དེ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཚང་མིན། །སུ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་མེད་པ་དག །དེ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཚང་ཡིན། །རུས་པ་ཡི་ནི་ལུས་འདི་ཡིས། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྦྱིན་པའི་གནས། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་མཆོད་པའི་རྟེན། །དེ་བཞིན་

“King Śrīghoṣa spoke these verses to the bodhisattva mahāsattva Kṣemadatta:

“ ‘These beings have cried out¹¹⁶¹
Because they have seen that Kṣemadatta,
The one with great wisdom, the learned one,
The dharmabhāṇaka, has lost a limb. {1}

“ ‘Seeing that this body
That emits this brilliant light
Has had a hand destroyed,
I also feel great suffering. {2}

“ ‘The light from your burning hand
Has shone into the ten directions.
The divine light you have emitted
Has obscured the light of these lamps. {3}

“ ‘This earth has been shaken
And you are not disheartened.
There arose in me the thought,
“That is no ordinary wise man.” {4}

“ ‘I leapt a hundred thousand cubits
From the roof of my palace,
Together with my harem of queens,
But my body was not harmed. {5}

“ ‘How excellent your wonderful wisdom!
How excellent your unsurpassable mind!
How excellent your dedicated diligence!
How excellent your great aspiration! {6}

“ ‘Your hand¹¹⁶² is burning
But you are not disturbed.
You are happy and joyous
And again teach the Dharma. {7}

“ ‘Worthy friend, you are as beautiful
As the moon that is full,
Or the sun high in the sky,
Or Sumeru, the king of mountains. {8}

“ ‘Wise one, may I also
Fulfill such a prayer!
Rejecting my care for the body
I will accomplish benefit for beings. {9}

“ ‘I delight in joy for the Dharma;
My happiness in that is inconceivable.
That you have lost a limb
Causes me the highest suffering.’ {10}

“Kṣemadatta, through devas and nāgas,
Made offerings to the king
And he spoke these verses
With infinite confidence: {11}

“ ‘Someone who has no hand
Is not the one who lacks a limb;
Someone who has no correct conduct
Is the one who is lacking a limb. {12}

“ ‘This putrid¹¹⁶³ body of mine
I have offered to the tathāgatas,
The inconceivable recipients of offerings,
The ones to whom offerings should be made by all the world. {13}

11.8

གཤེགས་པ་བདག་གིས་མཆོད། །སྟོང་གསུམ་དག་ནི་མཐའ་ཡས་པ། །རིན་པོ་ཆེ་ཡིས་ཡོངས་བཀང་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་མགོན་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱིན། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་མཆོད་ཡོད་ཀྱང་། །སུ་དག་ཆོས་རྣམས་སྟོང་རིག་ནས། །ལུས་དང་སྲོག་ཀྱང་གཏོང་བ་ཡི། །མཆོད་པ་དེ་དག་བསམ་མི་ཁྱབ། །བདེན་པའི་ཚིག་ནི་བརྗོད་པར་བགྱི། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བདག་ལ་གསོན། །སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཚིགས་བཅད་འདི་ཡི་དོན་རིག་བགྱི། །བདེན་པ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་སུ། །འཇིག་རྟེན་མཆོད་རྟེན་བདག་འགྱུར་ན། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་ས་འདི་ཡང་། །རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་གྱུར་ཅིག །ཚིག་འདི་དག་ནི་སྨྲས་པ་དང་། །ས་ཡང་རབ་ཏུ་གཡོས་པར་གྱུར། །ངོ་མཚར་གྱུར་ཅིང་རྨད་བྱུང་སྟེ། །ལྷ་རྣམས་བྱེ་བ་རབ་ཏུ་དགའ། །ལྷ་དང་མི་དག་དགའ་ནས་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་དེ། །དཔག་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། །ཐེག་པ་མཆོག་ལ་གནས་པར་གྱུར། །དགེ་སློང་བདེ་བས་བྱིན་པ་ཡིས། །ཇི་སྙེད་ཀྱི་ནི་དོན་བྱས་པ། །དེ་ནི་མི་ཟད་བསམ་མི་ཁྱབ། །སངས་རྒྱས་དག་གི་ཡེ་ཤེས་འཇུག །བདེན་པ་གང་གིས་ཆོས་དེ་ནི། །ལག་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་མེད་ན། །བདེན་པ་དེ་ཡིས་སྔོན་ལྟར་བདག །ལག་པ་མྱུར་དུ་བྱུང་བར་ཤོག །བདེན་པ་གང་གིས་ཆོས་དེ་ནི། །བདེ་བས་བྱིན་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་བཙལ་ན་ཡང་། །སྟོང་པ་ཡིན་པས་མི་དམིགས་སོ། །སྒྲ་གང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་། །དེ་ནི་སྟོང་པར་རིག་པར་གྱིས། །སྒྲ་ནི་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་གྱིས། །ནམ་ཞིག་འཇིགས་པ་མེད་འགྱུར་ཞིང་། །སྟོང་པ་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད། །བདེན་པ་ཡི་ནི་ཚིག་དེ་ཡིས། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འཚིག་མི་འགྱུར། །སྲིད་གསུམ་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ། །ལྷ་རྣམས་དང་ནི་མི་རྣམས་ཀྱང་། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །ཐམས་ཅད་མཉམ་པར་བཞག་པར་ཤོག །ཇི་སྙེད་ལྷ་དང་མི་དག་གིས། །འཚེ་བར་གྱུར་པ་ཅི་ཡོད་པ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་ཤོག །ཚིགས་བཅད་འདི་དག་བཤད་པ་དང་། །ལག་པ་ཡང་ནི་སླར་སྐྱེས་ཏེ། །

.

“ ‘Seeking the wisdom of buddhahood
I offer to the lords of the worlds
Infinite billion-world universes
Entirely filled with jewels. {14}

“ ‘There are these material offerings
But there are other inconceivable offerings.
Those who know that phenomena are empty
Give away their bodies and their lives. {15}

“ ‘I shall speak words of truth.
Great king, listen to me!
All the people gathered here,
Understand the meaning of these verses! {16}

“ ‘If it is true that I will become a buddha,
One who is revered by the world,
May that truth cause this earth
To shake in six ways!’ {17}

“He spoke those words
And the earth shook.
Millions of devas were overjoyed,
Amazed, and astonished. {18}

“The joyous devas and humans
Developed the aspiration for enlightenment.
Immeasurable, incalculable numbers
Were established in the supreme yāna. {19}

“The benefit accomplished
By the bhikṣu Kṣemadatta
Is the unending and inconceivable engagement
With the wisdom of the buddhas. {20}

“ ‘If it is true that this phenomenon
That is called “hand” does not exist,
Then may that truth cause my hand
To be instantly restored as it was before! {21}

“ ‘If it is true that this phenomenon
Called “Kṣemadatta” does not exist,
Though one seeks for it in the ten directions,
It will be not be found, because it is empty. {22}

“ ‘Whatever sound arises,
Know it to be empty.
Sound is like an echo:
Know phenomena to be like that. {23}

“ ‘When there is fearlessness,
Emptiness is fully comprehended.
Through those words of truth
May the entire world not be burned! {24}

“ ‘May all the beings in the three existences,
The devas and the humans,
All rest in a state of meditation
Because of the brilliance of omniscience. {25}

“ ‘All the misfortunes
That devas and humans have,
May they all come to cessation
Through the brilliance of irreversibility!’ {26}

“After Kṣemadatta spoke those verses
His hand grew back,

11.9

བདེ་བས་བྱིན་པ་དེ་ཡི་ལུས། །མཚན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་བརྒྱན། །ལྷ་ཡང་བྱེ་བ་ཕྲག་སྟོང་རྣམས། །བར་སྣང་ལ་ནི་འདུག་ནས་སུ། །དེ་ཚེ་མེ་ཏོག་མན་དཱ་རས། །དགེ་སློང་དེ་ལ་འཐོར་བར་བྱེད། །མི་མ་ཡིན་པའི་མེ་ཏོག་གིས། །འཛམ་བུའི་གླིང་འདི་གང་བར་གྱུར། །ལྷ་མོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་རྣམས། །གླུ་དབྱངས་རོལ་མོ་རབ་ཏུ་བྱེད། །དེ་ཚེ་བདེ་བས་བྱིན་པ་ཡིས། །སྒྲ་འདི་དག་ནི་ཕྱུང་བ་ན། །རྣམ་འཕྲུལ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་དག །བྱེ་བ་སྟོང་གིས་གཟིགས་པར་འགྱུར། །རང་རང་གི་ནི་ཞིང་དག་ཏུ། །དགེ་སློང་ཕ་དང་དགེ་སློང་མ། །དགེ་བསྙེན་མ་དང་དགེ་བསྙེན་ལ། །གྲགས་པ་ཆེན་པོ་གོ་བར་མཛད། །དགེ་སློང་བདེ་བས་བྱིན་པ་དེ། །མཁས་ཤིང་སྟོབས་ཀྱང་ཆེ་བ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཕྱིར། །དེས་ནི་ལག་པ་འབར་བར་བྱས། །དེ་ཡིས་ཞིང་རྣམས་སྟོང་དག་དང་། །གང་གཱ་ཡི་ནི་བྱེ་མ་སྙེད། །མར་མེ་དེས་ནི་སྣང་བྱས་ཏེ། །སྲེག་པའི་བསྐལ་པ་བྱུང་བ་བཞིན། །མེ་ཏོག་དང་ནི་ཕྱེ་མ་ཡིས། །ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་གང་བར་གྱུར། །ས་གཞི་དག་ནས་ཡན་ཆད་དུ། །པུས་ནུབ་ཙམ་དུ་གང་བར་གྱུར། །རིན་ཆེན་མེ་ཏོག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་ནི་གང་བར་གྱུར། །བདེ་བས་བྱིན་ལ་མཆོད་པའི་ཕྱིར། །ཀླུ་རྣམས་མུ་ཏིག་ཆར་པ་འབེབས། །རིན་ཆེན་བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཞིང་འདི་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པར་གྱུར། །བདེ་བས་བྱིན་ལ་མཆོད་པའི་ཕྱིར། །མུ་ཏིག་རིན་ཆེན་ཤིན་ཏུ་བཀྲམ། །ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་། །མི་འམ་ཅི་དང་ལྟོ་འཕྱེར་བཅས། །གང་གཱ་ཡི་ནི་བྱེ་མ་སྙེད། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་ཞུགས་པར་གྱུར། །བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ལ་ཡང་། །སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་ནི། །དགེ་སློང་དག་གི་དགེ་འདུན་མདུན། །རྒྱལ་བ་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོག་པ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན། །ང་ནི་བདེ་བས་བྱིན་པར་གྱུར། །མ་ཕམ་པ་ནི་དཔལ་དབྱངས་ཡིན། །དགེ་སློང་བདེ་བས་བྱིན་པ་ནི། །མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ཡི་ཚེ། །བུད་མེད་དག་ཀྱང་མཐའ་ཡས་པ། །བུད་མེད་དངོས་པོ་རྣམ་པར་ལོག །མི་དབང་གིས་ནི་ལུང་བསྟན་ཏེ། །དེ་དག་ཕྱིར་ཡང་ལྡོག་པ་མེད། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་འདྲེན་པ་སྟེ། །རང་འབྱུང་འགྱུར་ཞེས་

And Kṣemadatta’s body became
Adorned by the primary signs. {27}

“Ten thousand million devas
Who were residing in the sky
Threw down at that moment
Coral tree flowers upon the bhikṣu. {28}

“Those divine flowers
Filled up this world.
A quintillion apsarases
Engaged in performing songs. {29}

“When Kṣemadatta
Emitted these words,
Ten thousand million buddhas
Witnessed this miracle. {30}

“In each of their realms
They made his great fame known
To their bhikṣus and bhikṣuṇīs,
Upāsakas and upāsikās:¹¹⁶⁴ {31}

“ ‘This bhikṣu Kṣemadatta
Is wise and has great might.
He burned his hand in order to gain
The wisdom of buddhahood.’ {32}

“Thousands of realms,
As numerous as the Ganges sands,
Were illuminated by that lamp,
Which was like the fire at an eon’s end. {33}

“All the realms became filled
With flowers and sandalwood¹¹⁶⁵ powder,
Up to kneeheight
From the ground.¹¹⁶⁶ {34}

“Jewels and flowers of every kind
Filled the buddha realm.
Nāgas brought down a rain of pearls
As an offering to Kṣemadatta. {35}

“This realm became adorned
By a display of every kind of jewel.
Jewels and pearls were spread out
As an offering to Kṣemadatta. {36}

“Devas, nāgas, and yakṣas,
kinnaras ¹¹⁶⁷ and mahoragas,
As numerous as the Ganges sands,
Were established in the highest enlightenment.” {37}

The Śākya lion, the Buddha,
Was on Vulture Peak Mountain.
In front of his assembly of bhikṣus
The Jina roared this lion’s roar: {38}

“It is I who was Kṣemadatta
And Ajita was Śrīghoṣa.
For ten thousand million eons
I practiced the bodhisattva conduct. {39}

“Countless women,
The moment they saw
Bhikṣu Kṣemadatta,
Ceased being women.¹¹⁶⁸ {40}

“The Lord of humans prophesied
That they would not return
But that they all would become
Self-arisen guides of the world.¹¹⁶⁹ {41}

11.10

ལུང་ཡང་བསྟན། །སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པ་ཡི། །མཁས་པས་མདོ་སྡེ་འདི་ཐོས་ནས། །ལུས་ལ་ཕངས་པར་མ་བྱེད་པར། །ཆོས་འདི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་གྱིས། །བདེ་བས་བྱིན་གྱི་ལེའུ་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞི་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། གཞོན་ནུ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པ་དང་། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་གནས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པའམ་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེས་སྦྱིན་པ་དེ་ཡང་བསྔོ་བ་བཞིས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཐབས་མཁས་པ་དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་སྦྱིན་པ་འདིའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྔོ་བ་དང་པོའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གང་དག་ལས་ཐབས་མཁས་པ་ཐོས་ཤིང་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱ་བ་དང་འཆང་བ་དང་ཀློག་པར་འགྱུར་བ་དང་། གང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་དག་དང་བདག་རྟག་ཏུ་འགྲོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་ལྟར་སྦྱིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྔོ་བ་གཉིས་པའོ། །ལོངས་སྤྱོད་ཐོབ་པ་གང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འཚོ་བར་འགྱུར་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐོབ་པ་དེ་དག་དང་བདག་ཕྲད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་ལྟར་སྦྱིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྔོ་བ་གསུམ་པའོ། །བདག་གི་ལུས་གྲུབ་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཕན་གདགས་པ་དང་། ཟང་ཟིང་གི་ཕན་གདགས་པ་དང་ཕན་གདགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཕན་འདོགས་པར་འགྱུར་བའི་བདག་གི་ལུས་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྦྱིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྔོ་བ་བཞི་པ་སྟེ། གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསྔོ་བ་འདི་བཞིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་བསྔོ་བར་བྱའོ། །

“The wise who have heard this sūtra,
The teaching on the disciplines of mendicancy, ¹¹⁷⁰
Should have no cherishing for the body
And should study well this Dharma.” {42}

Chapter 35

Jñānāvatī

Then the Bhagavān said to the youth Candraprabha, “Young man, bodhisattva mahāsattvas who wish for this samādhi, and wish to attain quickly the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood, should plant roots of merit and apply themselves to practicing generosity through the Dharma or generosity through material things.

“Those bodhisattva mahāsattvas should dedicate that generosity through four prayers of dedication.

“What are the four dedication prayers? The first dedication prayer is: ‘I plant¹¹⁷¹ the roots of merit of this generosity so that I may attain skills in methods, those skills in methods by which the buddha bhagavāns attained the highest, complete enlightenment of buddhahood.’

“The second dedication prayer is: ‘I plant the roots of merit of this generosity so that I may listen to those skills in methods from kalyāṇamitras, remember them, understand them, possess them, and recite them, and so that I will always be in the company of those kalyāṇamitras who will attain the highest, complete enlightenment of buddhahood.’

“The third dedication prayer is: ‘I plant the roots of merit of this generosity so that all may obtain the requisites that sustain life in the world, and so that these requisites may come together for me.’¹¹⁷²

“The fourth dedication prayer is: ‘I plant the roots of merit of this generosity so that I may attain an existence in which I take care of beings, taking care of them in two ways: taking care of them through the Dharma and taking care of them through material things.’

“Young man, the bodhisattva mahāsattvas dedicate those roots of merit through those four prayers of dedication.

11.11

གཞན་ཡང་གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡང་རུང་ཁྱིམ་པ་ཡང་རུང་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པ་དང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ལ་གཡོ་མེད་པས་བསྟེན་པར་བྱ། བསྙེན་པར་བྱ། རིམ་གྲོ་བྱའོ། །དེ་ལ་གཡོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཛིན་པའི་དགེ་སློང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ན་བར་གྱུར་ཅིང་ནད་མི་བཟད་པས་བཏབ་པར་གྱུར་པ་ལ་རང་གི་ཤ་དང་ཁྲག་གིས་ཀྱང་དགེ་སློང་དེ་ན་བ་དེ་ལས་བསླང་བར་སྤྲོ་བར་བྱའོ། །གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདོད་པ་དང་། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་གཡོ་བ་མེད་ཅིང་འཇིགས་པ་མེད་པས་རང་གི་ཤ་དང་ཁྲག་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ། དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་ན་བ་ལས་བསླང་བར་བྱའོ། །གཞོན་ནུ་རྣམ་གྲངས་དེས་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གཞོན་ནུ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བས་ཀྱང་ཆེས་གྲངས་མེད་པ། ཡངས་པ། ཚད་མེད་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨོན་ལམ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། གཞོན་ནུ་སྨོན་ལམ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་གང་གི་ཉིན་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཉི་མ་མ་འདས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕྲུལ་པ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་འདུལ་བ་བྱས་ཏེ། ཟག་པ་ཟད་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ལ་བཀོད་ནས་སེམས་

“Moreover, young man, bodhisattva mahāsattvas who yearn for this samādhi, and wish to attain quickly the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood, whether they are homeless renunciants or householders, should sincerely¹¹⁷³ serve, provide for,¹¹⁷⁴ and attend upon a bodhisattva mahāsattva who has correct conduct, good qualities, and wisdom.¹¹⁷⁵ If that bodhisattva mahāsattva bhikṣu who possesses this samādhi were to become ill, afflicted by a powerful illness, then they should eagerly cure him of the illness with their own flesh and blood. Young man, the bodhisattva mahāsattvas who with the perfect higher motivation yearn for this samādhi and wish to attain quickly the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood should fearlessly and confidently¹¹⁷⁶ give even their own flesh and blood so that the dharmabhāṇaka bhikṣu will be healed from his illness.

“Young man, this is how that teaching is to be understood.

“Young man, in a past countless eon—numerous, incalculable, countless eons ago—at that time and in those days, there was a tathāgata, an arhat, a perfectly enlightened buddha perfect in wisdom and conduct, a sugata, a knower of the world, an unsurpassable guide who tamed beings, a teacher of devas and humans, the Bhagavān Buddha Acintya­praṇidhāna­viśeṣa­samudgata­rāja who had appeared in the world.

“Young man, before the end of the day on which he attained the highest, complete enlightenment of perfect buddhahood, he manifested incalculable, innumerable buddha emanations and guided countless beings, establishing them in the arhathood in which all outflows have ceased,

11.12

ཅན་ཚད་མེད་པ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཉི་མ་དེ་མ་འདས་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེའི་དམ་པའི་ཆོས་ལོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞོན་ནུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨོན་ལམ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ནུབ་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མར་གྱུར་པ་ན་དགེ་སློང་དམིགས་པའི་ལྟ་བ་ཅན་མང་པོ་བྱུང་སྟེ། དེ་དག་འདི་ལྟ་བུའི་མདོ་སྡེ་ལ་མི་སྲེད་མི་མོས་ཤིང་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད། སྤོང་བར་བྱེད་དེ། མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུ་འཛིན་པའི་དགེ་སློང་དག་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་ཅིང་སྲོག་ཀྱང་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཆགས་པ་དེ་དག་གིས་མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུ་འཛིན་པའི་དགེ་སློང་སྟོང་སྲོག་བཅད་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བ་འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་དབང་བ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། གཞོན་ནུ་ཡང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་དགེ་སློང་ཡང་དག་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཛིན་པ། ཆོས་སྨྲ་བ་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཕོ་བྲང་དུ་འགྲོ་ཞིང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བྱེད་པ། ཕན་པར་འདོད་པ། སྙིང་བརྩེ་བ་དོན་དུ་འདོད་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་དེ་ལ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་བལྟ་བས་མི་ངོམས་ཏེ་རྟག་ཏུ་འདོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཡང་བསྟན་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་བྱ་བ་དང་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དང་ཡོངས་སུ་དྲི་བ་དང་། གཟུང་བ་དང་ཚིག་གིས་གོ་བར་བྱེད་ནུས་ཤིང་དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་དེ། སེམས་ཅན་དག་གི་གཡོ་བ་དང་སྤྱོད་ལམ་དང་མོས་པ་དང་ཁམས་དང་བག་ཆགས་ལ་མཁས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་སྟོབས་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རིམ་པ་ཤེས་ཤིང་ཁམས་དང་བག་ཆགས་ལ་ཡང་མཁས། བདེན་པ་དང་མཚམས་སྦྱར་བ་ལ་ཡང་མཁས། མཚམས་དབྲལ་བ་དང་ཚིག་གི་ལན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་ཡང་མཁས། སྤོབས་པ་ཟབ་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདུལ་བའི་ཆོ་ག་ལ་ཡང་མཁས། གསོང་པོར་སྨྲ་ཞིང་བཞིན་ལ་ཁྲོ་གཉེར་མེད་པ།

He remained in a state of greatness of mind. He was dedicated to great compassion. He could not be defeated by any opponent.

“Young man, at that time and in those days, King Jñānabala’s daughter was sixteen years old and she was beautiful, attractive, and charming. She had a lovely complexion, and was magnificent. Her name was Jñānāvatī. The bhikṣu Bhūtamati was her ācārya. He taught her the virtuous qualities, extolled them, delighted in them, and made her develop them.

“Young man, at that time and in those days, the dharmabhāṇaka bhikṣu developed widespread, black erysipelas on both his thighs, which did not respond to treatment and had no known cure, so that the physicians gave up trying to heal him. King Jñānabala with his harem, sons, daughters, and attendants, on learning that the bhikṣu was ill, wept and shed tears.

“Eighty thousand women, the inhabitants of the cities and towns, the people of the kingdom, the people of the market towns and the regions, the astrologers, ministers, and prime ministers, and the doorkeepers and attendants, hearing that the bhikṣu was ill, wept and shed tears and cried, ‘May this bhikṣu not die!’

“Young man, at that time and in those days, the goddess of King Jñānabala’s family since ancient times, who was always by his side, instructed the king in a dream, saying, ‘Great king, if fresh, unspoiled human blood¹¹⁸⁰ is applied to this bhikṣu’s erysipelas, and if fresh, untarnished human flesh is prepared with various flavors and given to him to eat, then this bhikṣu will be cured of his illness.’

When that night had passed and King Jñānabala awoke from his sleep he entered his harem and he described the dream to his harem, saying, ‘This is the kind of dream that I have had.’

11.13

སེམས་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ལ་གནས་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་བརྩོན་པ། ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་མ་ནོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་བུ་མོ་སྐྱེས་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ། བྱད་བཞིན་བཟང་ཞིང་མཛེས་ལ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་བཟང་ཞིང་རྒྱས་པའི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཡེ་ཤེས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེའི་སློབ་དཔོན་ནི་དགེ་སློང་ཡང་དག་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ། ཡང་དག་པར་གཟེངས་སྟོད་པ། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱེད་པ། ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་དེའི་བརླ་གཉིས་ལ་འབྲུམ་བུ་མེ་དབལ་ནག་པོ་ཆེན་པོ་གསོ་དཀའ་ཞིང་སྨན་དཀོན་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། ན་བ་དེ་སྨན་པ་དག་གིས་སྤངས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྲས་དང་སྲས་མོ་དང་ཞབས་འབྲིང་བར་བཅས་པ་དགེ་སློང་དེ་ན་བར་རིག་ནས་རབ་ཏུ་ངུ་ཞིང་མཆི་མ་བྱུང་ངོ་། །བུད་མེད་བརྒྱད་ཁྲིར་བཅས་པ་དང་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་རྣམས་སུ་བཅས་པ་དང་ཡུལ་འཁོར་བ་དང་གྲོང་འདབ་པ་དང་ཡུལ་གྱི་མི་དང་རྩིས་པ་དང་བློན་པོ་དང་བློན་པོ་ཆེན་པོ་དང་སྒོ་བ་དང་འཁོར་རྣམས་སུ་བཅས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགེ་སློང་དེ་ན་བར་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་ངུ་ཞིང་མཆི་མ་འབྱིན་ཏེ། དགེ་སློང་འདི་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་གྱུར་ཏ་རེ་ཞེས་སྐད་འཛེར་ཏོ། །གཞོན་ནུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ལ་ལྷ་མོ་སྔོན་སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་སུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་བས་རྨི་ལམ་དུ་བསྟན་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གལ་ཏེ་དགེ་སློང་འདི་ལ་མིའི་ཤ་དང་ཁྲག་སར་པ་མ་རུལ་པས་འབྲུམ་བུ་མེ་དབལ་ནག་པོ་འདི་ལ་བྱུགས་ཏེ། མིའི་ཤ་སར་པ་མ་རུལ་པ་ལས་རོ་སྣ་ཚོགས་སུ་གཡོས་བྱས་ཏེ་བྱིན་ན་དགེ་སློང་འདི་ནད་འདི་ལས་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་མཚན་མོ་དེ་འདས་པ་དང་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལས་སད་དེ་བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འོངས་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་དག་བཙུན་མོའི་འཁོར་རྣམས་ལ་བཟླས་ཏེ། ངའི་རྨི་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མཐོང་ངོ་

11.14

ཞེས་བཟླས་ནས་གོ་བར་བྱས་ན། གཞོན་ནུ་དེ་ལྟར་བུད་མེད་ཀྱི་ཁྱིམ་དེ་དང་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་ལ་རྩི་དེ་སྦྱིན་པར་སུ་ཡང་སྤྲོ་བ་མེད་དོ། །རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་ཡེ་ཤེས་ལྡན་ཡང་རྨི་ལམ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་རྨིས་ནས་སད་པ་དང་བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སོང་སྟེ། རྨི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་དག་མ་དང་ཞབས་འབྲིང་བ་རྣམས་ལ་གཏམ་བྱས་ཀྱང་དགེ་སློང་དེ་ལ་རྩི་དེ་སྦྱིན་པར་སུ་ཡང་སྤྲོ་བ་མེད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་སྲས་མོ་ཡེ་ཤེས་ལྡན་དེ་དགའ་ཞིང་མགུ་ཡི་རངས་ཤིང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་མོས་པ་དང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་འདི་ལྟ་བུར་བརྩོན་པར་བྱས་ཏེ། འདི་ལྟར་བདག་གིས་རྩི་འདི་དག་བདག་གི་ལུས་ལས་བཅད་དེ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཁྲག་སར་པ་དང་ཤ་སར་པ་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་བདག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་གཞོན་ཞིང་ཆུང་སྟེ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བཙལ་བར་འདོད་པས་ཆོས་སྨྲ་བ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ཤ་དང་ཁྲག་ཕུལ་ཏེ། དགེ་སློང་འདི་ཅི་ནས་ནད་འདི་ལས་སོས་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་ཡེ་ཤེས་ལྡན་དེ་རང་གི་གནས་སུ་སོང་ནས་མཚོན་རྣོན་པོ་ཐོགས་ཏེ་ཆོས་ལ་ཞུགས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་བདག་གི་བརླ་ལས་ཤ་བཅད་ནས། རོ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་གྱ་ནོམ་པར་གཡོས་བྱས་ནས། ཁྲག་ཀྱང་ཐོགས་ཏེ་འཕགས་པ་དེའི་དྲུང་དུ་སོང་ནས་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ཀྱི་མདུན་དུ་འདུག་སྟེ། ཁྲག་གིས་འབྲུམ་བུ་མེ་དབལ་ནག་པོ་དེ་བྱུགས་ནས། གཡོས་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ཟས་དེ་དགེ་སློང་དེ་ཟར་བཅུག་སྟེ། འདྲངས་པར་བྱེད་ཅིང་ལེགས་པར་བསྟབས་སོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་མི་ཤེས་མ་རིག་མ་དོགས་པས་ཟས་དེ་ཟོས་སོ། །ཟས་དེ་ཟོས་མ་ཐག་ཏུ་དགེ་སློང་དེའི་ན་ཚ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་ནད་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སོས་སོ། །དེ་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དང་བྲལ་ཞིང་བདེ་བ་དང་ལྡན་པས་དེ་ལྟ་དེ་ལྟ་བུར་ཆོས་བསྟན་ཏེ། བཙུན་མོའི་འཁོར་དེ་དང་གྲོང་པ་དང་ཡུལ་མི་དང་ཡུལ་འཁོར་བ་འདུས་པ་དེ་དག་ལས་སྲོག་ཆགས་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་སྟོབས་ཀྱིས་བདག་གི་བུ་མོ་ལ་ཚིགས་

“Young man, none of the women in the harem, the king’s wives, had the fortitude to provide that remedy for the bhikṣu.

“Princess Jñānāvatī also dreamed that kind of dream. When she awoke, she went into the harem and described the dream to her circle of mothers, but none of the women had the fortitude to provide that remedy for the bhikṣu.

“Then Princess Jñānāvatī became happy, delighted, thrilled, joyful, pleased, and glad, and made this resolution: ‘In that case I shall cut from myself the remedy, and as instructed will give him the fresh blood and fresh flesh. I am the youngest and least within the royal household, and my body, speech, and mind are untarnished. I seek untarnished wisdom, and therefore I shall offer my flesh and blood to the untarnished dharmabhāṇaka, so that I may heal this bhikṣu of his illness!’

“Then Princess Jñānāvatī returned to her own dwelling and, taking up a sharp knife and with her mind focused on the Dharma, she cut flesh from her own thigh. She prepared it, adding various excellent flavors. Bringing the blood, too, she went to her ācārya¹¹⁸¹ and, seated before King Jñānabala, she applied the blood onto the black erysipelas and nourished the bhikṣu with the well-prepared meal.

“Then the bhikṣu, not knowing, unaware, and unsuspecting, ate that food. As soon as he had eaten it, the bhikṣu’s illness completely vanished and he was entirely cured of his illness. Freed from pain and happy, he taught the Dharma so that twelve hundred beings from among the harem and the assembled people from the land, towns, and countryside developed the aspiration to highest, complete enlightenment.

“King Jñānabala then recited these verses to his daughter:

11.15

སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །བུ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁྲག་འདི་ག་ལས་རྙེད། །མི་ཡི་ཤ་འདི་དག་ཀྱང་གང་ནས་བླངས། །བུ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁ་ཟས་འདི་བྱས་པས། །ཆོས་སྨྲ་འདི་ཡང་འདི་ལྟར་བདེ་བར་གྱུར། །སྣ་ཚོགས་བྲོ་དང་ལྡན་པའི་གཡོས་བྱས་པ། །བསད་པ་ཡིན་ནམ་དེ་སྟེ་ཤི་བ་རྙེད། །བུ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁྲག་འདི་ག་ལས་རྙེད། །དེས་ནི་སྡིག་པའི་ནད་ལས་འདི་ཐར་བྱས། །བུ་མོ་དེས་ནི་ཕ་ཡི་ཚིག་ཐོས་ནས། །བུ་མོ་ཡེ་ཤེས་ལྡན་གྱིས་འདི་སྐད་སྨྲས། །ཞུམ་སེམས་མེད་པར་ཚིག་ཀྱང་རབ་སྨྲས་ཏེ། །བདག་ནི་ཅི་མཆི་ཡབ་ཁྱོད་གསན་དུ་གསོལ། །ལྷ་ཡིས་བསྟན་པའི་རྨི་ལམ་དག །བདག་གིས་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ་ཡབ། །ས་ཡི་བདག་པོ་བདག་ལ་གསོན། །ཡང་དག་དོན་ནི་མཁྱེན་པར་མཛོད། །ལྷ་དེས་བདག་ལ་འདི་སྐད་སྟོན། །མི་ཡི་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་ནི། །དགེ་སློང་འདི་ལ་སུས་བྱིན་ན། །སྡིག་པའི་ནད་ལས་ཐར་བར་འགྱུར། །བདག་ནི་མལ་ནས་ལངས་ནས་སུ། །བཙུན་མོའི་འཁོར་དུ་མཆིས་ནས་ནི། །བདག་གིས་དེ་ཚེ་རྨི་ལམ་རྣམས། །མ་ཡི་གཙོ་ལ་བཟླས་ཤིང་སྨྲས། །བྲན་མོ་རྣམས་ལ་བདག་གིས་བསྒོ། །འདི་ལྟ་བུ་དག་སུ་བྱེད་ནུས། །མི་ཡི་ཁྲག་དང་ཤ་རྣམས་ནི། །ཁུ་བར་བཙོས་པ་གཡོས་བྱས་ཏེ། །ཟས་སུ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་བྱ་ཞིང་། །ཁྲག་དག་གིས་ཀྱང་བྱུགས་ནས་སུ། །མེ་དབལ་ནག་པོ་འདི་ལས་ཀྱང་། །དགེ་སློང་ཇི་ལྟར་ཐར་བར་བྱ། །ཆོ་ག་མྱུར་དུ་མ་བྱས་ན། །རྩི་སྨན་དག་ནི་མ་བྱས་པས། །དགེ་སློང་འདི་ནི་ནད་འདི་ཡིས། །མྱུར་དུ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་འགྱུར། །རང་གི་ཤ་དང་ཁྲག་གཏོང་བ། །སྲིད་པ་གསུམ་ན་སེམས་ཅན་གང་། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་འདི་མཐོང་ནས། །ལུས་ལ་ཡང་ནི་གནས་པར་བྱེད། །བཙུན་མོའི་འཁོར་དུ་བདག་གིས་གོ་བར་བགྱིས། །བུད་མེད་གཅིག་ཀྱང་སྦྱིན་ཞེས་མི་མཆི་ནས། །བདག་ལ་དགེ་སློང་དེ་ཕངས་བདག་ཕངས་ཀྱང་། །བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་བདག་གིས་ཤ་ཁྲག་བཏང་། །བྱང་ཆུབ་ཞི་བ་མྱ་ངན་མེད་ཚོལ་བ། །དེ་དག་ལུས་ལ་མོས་ཤིང་རྟེན་པ་མིན། །བདག་ཉིད་ལ་ཡང་རྡུལ་ཙམ་ཕངས་པ་མེད། །བདག་ཉིད་བཏང་ཡང་ཡིད་ནི་མི་དགའ་མེད། །བཙུན་མོའི་འཁོར་

“ ‘Daughter, from where did you obtain this blood?
And from where did you obtain this human flesh?
Daughter, by your preparing this food
The dharmabhāṇaka has become healthy. {1}

“ ‘Was it from someone slain or who had died that you obtained
This flesh prepared with various flavors?
Daughter, where did you obtain this blood
That has freed him from this evil sickness?’ {2}

“The daughter listened to her father’s words
And Jñānāvatī then addressed him.
With no despondency, she spoke these words:
‘Listen, father, to what I have to say. {3}

“ ‘I too, father, had the dream
That was sent by the goddess.
Lord of the World, listen to me,
And understand its true meaning. {4}

“ ‘That goddess said to me
That whoever gives to the bhikṣu
The flesh and blood of a human
Will cure him of his evil illness. {5}

“ ‘I arose from my bed
And I entered the harem.
I then related my dream
To my superiors, my mothers. {6}

“ ‘I asked the servants who among them
Would be able to do this,
To make perfectly delicious
Human blood and flesh? {7}

“ ‘If that food is given to him
And if the blood is applied,
The bhikṣu will be freed
From this black erysipelas. {8}

“ ‘If we do not use this method,
If we do not apply this remedy,
This bhikṣu will soon die
Because of this illness that he has. {9}

“ ‘What being in the three existences
Would not give their flesh and blood?¹¹⁸²
What wise ones on seeing this
Would hold fast to their body? {10}

“ ‘Though I told the harem of this,
Not even one woman said she would give.
The bhikṣu is beloved and he is beloved by me,
So I gave him my flesh and blood for the sake of enlightenment. {11}

“ ‘Those who seek enlightenment, peace, and freedom from misery
Have no devotion to their body or dependence on it;
Of themselves they cherish not even an atom,
And are not saddened to give themselves away. {12}

“ ‘When the harem heard those words,

11.16

རྣམས་དེ་ཐོས་ནས། །ཐམས་ཅད་རྨུགས་པ་བཞིན་དུ་གྱུར། །བྱ་བ་དེ་དག་སྦྱར་བར་ནི། །སུ་ཡང་སྤྲོ་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བདག་གི་སེམས་སྐྱེས་པ། །དགེ་སློང་འདི་ནི་ཟས་བྱིན་ཏེ། །བདག་གི་ཤ་ཡང་བཅད་ནས་ནི། །ཁྲག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྐུ་བར་བྱ། །བདག་གི་བརླ་ལས་ཤ་བཅད་དེ། །ཤ་རྣམས་དང་ནི་ཁྲག་བླངས་ནས། །ཤ་ཡི་སྣ་གུ་བདག་གིས་བསྐལ། །བྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་གཡོས་ལེགས་བགྱིས། །དགེ་སློང་ན་བ་དེ་ལ་ནི། །མི་ཤ་ཡི་ནི་ཁ་ཟས་དང་། །ཁྲག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བྱུག་པ་དག །བདག་གིས་ཡབ་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་སྩལ། །མི་ཡི་བདག་པོ་བདག་གི་ཚིག་ལ་གསོན། །ས་བདག་མི་ཤ་དག་ནི་མ་རྙེད་ནས། །བདག་གི་བརླ་ལས་ཤ་དག་བཅད་ནས་སུ། །དེ་བསྒྲུབས་ཆོས་སྨྲ་འདི་ལ་སྩལ་པ་ལགས། །བདག་གིས་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་དོན་ཕྱིར་དུ། །རང་གི་ལུས་ཀྱིས་དོན་ཆེན་འདི་དག་བགྱིས། །དགེ་སློང་འདི་ཡང་ཐར་བགྱིས་མི་བདེ་མེད། །བདག་གི་བསོད་ནམས་དག་ནི་ཚད་མེད་བགྱིས། །བུ་མོ་དེ་ལ་རྒྱལ་པོས་འདི་སྐད་སྨྲས། །བུ་མོ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྩིར་ནི་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་ལུས་ལས་རང་གི་ཤ་བཅད་ན། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ལ་ན་ཚར་མ་གྱུར་ཏམ། །རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་བློ་ལྡན་འཇིགས་མེད་པས། །དེ་ཚེ་སྨྲས་པ་རྒྱལ་པོ་ས་བདག་གསོན། །ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་བསམ་ཡས་དེ་འདྲ་བས། །དེ་དག་གསན་ནས་ཚུལ་བཞིན་མཁྱེན་པར་མཛོད། །ཡབ་ཅིག་སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་བགྱིས་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་སེམས་དམྱལ་མི་བཟད་ལྟུང་གྱུར་ཏེ། །ཤ་མེད་གྱུར་ནས་ཕྱིར་ཡང་ཤ་དག་སྐྱེ། །ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གཟིགས། །སྡིག་པའི་ལས་ཀྱིས་ཤ་ཁྲག་མེད་གྱུར་ཅིང་། །སྐད་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཤ་ཁྲག་འབྱུང་འགྱུར་ན། །དགེ་བའི་ལས་དང་མོས་པ་དེ་དག་ལས། །ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་སྐྱེ་བ་སྨོས་ཅི་འཚལ། །ཤ་བཅད་བདག་ལ་ན་ཚ་མ་མཆིས་ཏེ། །ཁྲག་ཕྱུང་བདག་ལ་གཡོ་བ་ཡོང་མ་མཆིས། །བདག་གི་ཤ་རྣམས་ཐམས་ཅད་བཅད་ན་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་ལུས་ལ་རྨ་དང་སྐྱོན་མ་མཆིས། །བདག་གིས་ཆོས་ལ་དགའ་བ་མཆོག་བསྐྱེད་ནས། །རང་གི་བརླ་ལས་ཤ་བཅད་རབ་ཏུ་སྩལ། །རྨ་དང་སྡུག་བསྔལ་བདག་ལ་མ་མཆིས་ཏེ། །བདག་

They were all perplexed.
None of them had the fortitude
To take on such an act. {13}

“ ‘Then I developed the intention
That I would provide the food for the bhikṣu,
Cutting off pieces of my own flesh
And using for lotion my own blood. {14}

“ ‘I cut into my own thighs
And obtained the flesh and blood.
I myself cooked the pieces of flesh
And added various flavorings. {15}

“ ‘In the presence of my father
I gave to the sick bhikṣu
The meal of human flesh
And the lotion of blood. {16}

“ ‘Lord of men, listen to my words!
Sovereign, there not being any human flesh,
I cut the flesh from my own thighs,
And having cooked it gave it to the dharmabhāṇaka. {17}

“ ‘It was for the sake of the highest enlightenment
That I accomplished this great purpose with my body.
The bhikṣu is cured and returned to health
And I have created immeasurable merit.’ {18}

“The king inquired of his daughter,
‘How did you cut the flesh from your body?
Daughter, when you engaged in creating this remedy,
Did you not suffer from physical pain?’ {19}

“The wise and fearless princess replied to him,
‘King, lord of the earth, listen!
Having listened, understand correctly
The inconceivable ripening of karma. {20}

“ ‘Father, through having done bad actions,
Beings fall into dreadful hell.
They lose their flesh, and again have flesh.
See the inconceivable result of actions! {21}

“ ‘Through bad karma they have no flesh or blood,
And in an instant they again have flesh and blood.
Therefore, needless to say that, because of good karma,
Through aspiration flesh and blood will be created. {22}

“ ‘I had no pain when I cut my flesh.
When the blood flowed I did not become dizzy.
Even if I were to cut off all of my flesh,
The body of the Dharma would have no wound or cut. {23}

“ ‘Feeling perfect joy in the Dharma,
I cut the flesh to be given from my thighs.
I had no suffering because of the wounds,

11.17

གི་ལུས་ཀྱང་སྔོན་གྱི་བཞིན་དུ་གྱུར། །འདི་འདྲ་བ་ཡི་ཆོས་སྨྲ་འདི་ལྟ་བུ། །བརྒྱ་ལམ་ན་ཡང་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་འབྱུང་། །ཡབ་ཅིག་ཨུ་དུམ་བཱ་རའི་མེ་ཏོག་བཞིན། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་མང་ལ་རེས་འགའ་གདའ། །ཇི་ལྟར་འཛམ་བུའི་ཆུ་བོ་གསེར་འབར་བ། །སེམས་ཅན་ལྟ་བས་ངོམས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཆོས་སྨྲ་དེ་འདྲ་བ། །ལྷ་དང་མི་དག་མཐོང་བས་ཆོག་མི་ཤེས། །སྐྱེ་བོ་སྐོམ་པ་དང་བའི་ཆུ་འཐུངས་ནས། །སྐོམ་པས་གདུངས་པ་སྐོམ་པ་མེད་པར་འགྱུར། །དེ་བཞིན་ཆོས་སྨྲ་མཁས་པ་འདི་དག་ཀྱང་། །ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་སྲོག་ཆགས་སྲེད་པ་སེལ། །དགེ་སློང་མི་བཟད་ན་བ་འདི་ལ་ཡང་། །ཤ་དང་ཁྲག་ནི་བདག་གིས་རབ་ཏུ་བཏང་། །ཆོས་སྨྲ་བ་ནི་མེ་དབལ་རབ་ཞི་སྟེ། །བདག་གིས་སངས་རྒྱས་བསྔགས་པའི་རིམ་གྲོ་བགྱིས། །མང་དུ་ཐོས་ཤིང་སྤྱོད་དང་ལྡན་པ་སྟེ། །ཏིང་འཛིན་དམ་པ་འདི་ནི་འཛིན་པ་ལ། །འདི་ལྟར་བདག་གིས་རང་གི་ཤ་བཏང་བས། །ཆོས་འདི་རྣམས་ཀྱང་བདག་གིས་ཐོབ་པར་ཤོག །ཇི་ལྟར་སྤོས་རབ་དྲི་ཞིམ་ཡིད་འོང་བ། །དུས་འབྲང་དང་ནི་ཙན་དན་དམར་པོ་ཡི། །དྲི་དག་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་ལྡང་བ་ལྟར། །ཆོས་སྨྲ་དེ་ཡི་དྲི་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རི་རབ་ཕྱོགས་སུ་རབ་སྣང་ཞིང་། །ཀུན་ནས་མཛེས་པ་མཐོང་ན་དགའ་བར་འགྱུར། །ཕྱོགས་སུ་རབ་ཏུ་སྣང་ཞིང་གསལ་བར་བགྱིད། །དེ་བཞིན་ཆོས་སྨྲ་འདི་ཡང་རི་རབ་འདྲ། །ཇི་ལྟར་མཆོད་རྟེན་ལ་ལ་ཞིག་པ་ནི། །སྐྱེས་བུ་མཁས་པས་བཅོས་ཤིང་སླར་བསླང་སྟེ། །མཆོད་རྟེན་དེ་ལ་དད་པར་བགྱིད་པ་ནི། །དེ་ལྟར་བསླང་བ་དེ་ཡང་དེ་ཡི་རྒྱུ། །དེ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་མཆོད་རྟེན་ན་བ་ཡང་། །ཆོས་ལ་གུས་པར་རང་གི་ཤ་དང་ནི། །ཁྲག་གིས་བྱུག་པ་དག་གིས་ཐར་བར་བགྱིས། །འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་བདག་གིས་མར་མེ་བལྟམ། །དགེ་སློང་འདི་ནི་འཆི་བའི་དུས་བགྱིས་ན། །འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་ཏིང་འཛིན་སྒྲ་ཡང་ནི། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་ནུབ་པར་འགྱུར། །འདི་གསོས་པས་ནི་ཏིང་འཛིན་རྣམས་ཀྱང་འཐོབ། །དགེ་སློང་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་སྐྱབས། །འཇིག་རྟེན་ལྡོངས་པ་དག་ལ་མིག་སྦྱིན་པ། །འདོད་ཆགས་དང་ནི་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལ། །སྨན་

And my body became as it was before. {24}

“ ‘Father, just like a fig-tree flower is only seen
A few times in many millions of eons,
This dharmabhāṇaka is just like that,
Seen rarely in this Jambudvīpa. {25}

“ ‘Just as humans never tire of gazing
Upon shining Jambu River gold,
Devas and humans never tire of gazing
In that way upon this dharmabhāṇaka. {26}

“ ‘Just as a thirsty man is freed from thirst
When he drinks clear water,
In the same way wise dharmabhāṇakas
Free beings of thirst with the nectar of Dharma. {27}

“ ‘This my flesh and blood that I bestowed
Upon the bhikṣu who was afflicted by illness
Eliminated the dharmabhāṇaka’s erysipelas,
And I thus respectfully rendered homage to the Buddha. {28}

“ ‘I gave of my own flesh
To the learned one with correct conduct,
Who is a holder of this supreme samādhi.
May I obtain from him this Dharma! {29}

“ ‘Just as the fragrant aroma of the incense
Of yellow sandalwood and red sandalwood¹¹⁸³
Spreads throughout the ten directions,
So, too, does the aroma of the dharmabhāṇaka. {30}

“ ‘Just as Meru is seen from every direction,
And seeing its beauty brings joy
And it illuminates, shining in all directions,
In that way the dharmabhāṇaka is like Meru. {31}

“ ‘Just as when a wise man rebuilds
A stūpa that has fallen into ruin,
His having faith in that stūpa
Is the cause for it to be rebuilt, {32}

“ ‘Likewise, this stūpa of the Dharma was ill
And I cured it by applying blood.
With veneration for the Dharma, with my own flesh
I have lit the lamp for Jambudvīpa. {33}

“ ‘If this bhikṣu had passed away,
The words of this samādhi would have been
Forever silenced for the beings in this world.
By healing him, this samādhi will be obtained. {34}

“ ‘This bhikṣu is a protector of the whole world,
And gives sight to the blind world.
With the king of medicines he even heals
Desire, anger, and ignorance. {35}