Pramāṇa · Search · About · API

Shiva Purana 8: 8

Śivapurāṇa (complete text) 8

Language
Sanskrit

Contents

8

8.1.201

tarpaṇa tapasyā ādi paramārtha kā phala

8.1.36

veda, yajña tathā mantra ādi asatya bolane vāle brāhmaṇoṃ meṃ kabhī śobhā nahīṃ diyākarate haiṃ | isaliye sadā satyahī bolanā cāhiye

8.1.37

vyāsajī ne kahā-he tapodhana ! aba samasta varṇoṃke tathā brāhmaṇoṃke tapasyāke phalakā varṇana kījiye | merī punaḥ ekabāra sunanekī icchāhotī hai

8.1.38

sanatkumāra jī ne kahā-aba maiṃ samastakāma aura arthakā sādhaka ora dvijātiyoṃ dvārā kaṭhinatāse karaneyogya tapake adhyāyakā varṇana karatā hūm̐ | āpasaba mujhase śravaṇa kariye

8.1.36-2

tapako sabase bar̤ā batāyā gayā hai, tapasyāse hī viśeṣa phalakī prāpti huā karatī hai,jo nityahī tapaścaryāse apanī pravṛtti rakhate haiṃ ve devatāoṃ ke sahita ānanda kā lābha liyā karate haiṃ

8.1.40

tapase svarga milatā hai, tapahīse yaśakī prāpti hotī hai,tapase samasta kāmanāoṃkā lābha hotā hai ora tapa hī sampūrṇa arthoṃ kā sādhana hotā

8.1.41

tapa se parama puruṣārtha mokṣa kī prāpti hotī hai | tapase jñāna tathā vijñāna kī sampatti milatī hai tapase parama saubhāgya aura lokottara rūpa-lāvaṇya prāpta hotā hai

8.1.42

manuṣya tapake dvārā aneka tarahakī vastuoṃ ko pā letā hai, adhika kyā-kyā batāyā jāve tapakā aisā trilakṣaṇa prabhāva hai ki isameṃ rata vyakti mana se jo-jo bhī icchā karatā hai so use mila jātā hai

8.1.43

nātaptatapaso yāṃti brahmalokaṃ kadācana nātaptatapasāṃ prāpyaḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ

8.1.45

yatkārya kiṃcidāsthāya puruṣastapate tapaḥ tatsava samavāpnoti paratreha ca mānavaḥ |.44 surāpaḥ paradārī ca brahmahā gurutalpagaḥ tapasā tarate sarva sarvataśca vimucyati

8.1.47

api sarveśvaraḥ sthāṇurviṣṇuścaiva sanātanaḥ brahmā hutāśanaḥ śakro ye cānye tapasānvitaḥ |.46 aṣṭāśiti sahasrāṇi munīnāmūrdhvaretasām tapasā divi modante sametā daivataiḥ saha

8.1.48

tapasā labhyate rājyaṃ sa ca śakraḥ sureśvaraḥ tapasā'pālayatsarvamahantyahani vṛtrahā

8.1.46

sūryācandramasau devau sarvalokahite ratau tapasaiva prakāśante nakṣatrāṇi grahāstathā

8.1.43-2

tapasyā ke binā na to kabhī brahma ko pā sakate haiṃ aura na parameśvara śiva hī prāpta kiye jāsakate haiṃ

8.1.42-2

manuṣya jisa kārya kā uddeśya lekara tapa kiyā karatā hai vaha sabhī isaloka aura paraloka meṃ avaśya hī prāpta ho jātā hai

8.1.45-2

madirā pāna karane vālā, parāī strī ke sātha ramaṇa karane vālā brahma-hatyārā aura guru-patnīse gamana karane vālā mahā pātakī bhī tapa se tara jāyā karatā hai aura samasta prakāra ke pāpoṃ se chuṭakārā pā jātā hai

8.1.46-2

sabake svāmī śiva, sanātana viṣṇu, jagatsraṣṭā brahmā devendra, indra, agni ādi saba tapase yukta haiṃ

8.1.47-2

ūrdhvaretā aṭṭhāsī sahasra munigaṇa devatāoṃ ke sahita sabhī svarga loka meṃ tapa se hī ānanda karate haiṃ

8.1.48-2

tapake atula-asīma prabhāva se rājya kī prāpti hotī hai tapase surarāja indra deva prati dina sabakā pālana kiyā karate haiṃ

8.1.46-3

samasta lokoṃ ke hita karane vāle sūrya aura candra deva, nakṣatra, grahādi sabhī tapa se hī nitya prakāśita hote haiṃ

8.1.50

na cāsti tatsukhaṃ loke yadvinā tapasā kila tapasaiva sukha sarvamiti vedavido viduḥ

8.1.51

jñānaṃ vijñānamārogya rupavattvaṃ tathaiva ca saubhāgyaṃ caiva tapasā prāpyate sarvadā sukham

8.1.52

tapasā sṛjyate viśvaṃ brahmāviśvaṃ binā śramam pāti viṣṇurharo'pyeti dhatte śeṣo'khilāṃ mahīm

8.1.53

viśvāmitro gādhisutastapasaiva mahāmune kṣatiyo'thābhavadvi praḥ prasiddhaṃ tribhave tvidam

8.1.54

ityuktaṃ te mahāprājña tapomāhātmyamuttamam śṛṇvadhyayanamāhātmyaṃ tapaso'dhikamuttamam

8.1.50-2

saṃsāra meṃ aisā koībhī sukha nahīṃ hai jo binā tapake prāptahojātāho tapase hī saba sukha milatā hai vedake jñātā aisā hī kahate haiṃ

8.1.203

tapasyāse purāṇa māhātmya varṇana

8.1.51-2

jñāna-vijñāna, ārogya, rūpavattā aura saubhāgya, sukhādi nirantara prāpta huā karate haiṃ

8.1.53-2

tapa se brahmā binā kisī pariśrama ke saṃsāra kī viśāla racanā kiyā karate haiṃ, viṣṇu isa mahān jagat‌kā rakṣaṇa evaṃ poṣaṇa karate haiṃ, śiva isa samasta viśva kā saṃhāra karate haiṃ aura śeṣa isa bhūmaṇḍala ko dhāraṇa kiyākarate haiṃ|52he mahāmune ! tapasehī gādhi ke putra viśvāmitrajī ne kṣatriya jātise brāhmaṇatvako prāptakiyā aura tīnoṃlokoṃmeṃ vikhyāta hogaye

8.1.54-2

he mahāprājña ! maiṃne yaha tapakā uttama māhātmya batādiyā, aba tapa se adhika śreṣṭha adhyayanakā māhātmya varṇanakaratāhūm̐ useāpa śravaṇa kareṃ

8.2.1

purāṇa māhātmya varṇana tapastapati yo'raṇye vanyamūlaphalāśanaḥ yo'dhīte ṛcamekāṃ hi phala syāttatsamaṃ mune

8.2.2

śruteradhyanātpuṇyaṃ yadāpnoti dvijottamaḥ tadadhyāpanataścāpi dviguṇaṃ phalamaśnute

8.2.3

jagattathā nirālokaṃ jāyate'śaśibhāskaram binā tathā purāṇaṃ hyadhyeyamasmānmune sadā

8.2.4

tapyamānaṃ sadājñānānniraye yo'pi śāstrataḥ sambodhayati lokaṃ taṃ tasmātpūjyaḥ purāṇaga

8.2.5

sarveṣāṃ caiva pātrāṇāṃ madhye śreṣṭha purāṇavit patanāttrāyate yasmāttasmātpātramudāhṛtam

8.2.6

ryabuddhirna kartavyā purāṇajña kadācana purāṇajñaḥ sarvavettā brahmā viṣṇurharo guruḥ

8.2.7

dhanaṃ dhānyaṃ hiraṇyaṃ ca vāsāṃsi vividhāni ca deyaṃ purāṇavijñāya paratreha ca śarmaṇe

8.3.1

śrī sanatkumārajī ne kahā-he mune ! vana meṃ kanda, mūla, phala khākara tapa karane ke tulya eka veda kī ṛcā ke par̤hane kā phala hotā hai

8.3.2

śreṣṭha brāhmaṇa vedake adhyayanase jo puṇya prāpta karatā hai usakepāṭha karanese dugunā phala prāpta kiyākaratā hai

8.3.3

he mune ! jisa taraha binā divākara oracaṃdra ke jagat prakāśahīna rahatā hai, usī taraha binā purāṇake jñānake yaha sārā saṃsāra prakāśaśūnya-sā rahatā hai | ataḥ sadā purāṇoṃ kā adhyayana avaśya hī karanā cāhie

8.3.4

sarvadā ajñānase paripūrṇa loka ko śāstra ke dvārā hī samajhā jātā hai | purāṇa ajñāna kā bhalī bhām̐ti nirākaraṇa kara detā hai | isaliye purāṇoṃ kā vaktā sadā pūjā ke yogya hotā hai

8.3.5

samasta prakāra ke pātroṃ ke madhya meṃ purāṇoṃ kā jñātā atyanta śreṣṭha hotā hai | yaha vastutaḥ patanase rakṣā kiyā karatā hai isaliye ise pātra kahā jātā hai

8.3.6

purāṇoṃ ke jñāna rakhane vāle brāhmaṇa meṃ manuṣya buddhi kabhī nahīṃ karanī cāhiye, kyoṃki purāṇoṃ kā jñānī vidvān sarvajña, brahmā, viṣṇu, śiva guru hotā hai

8.3.7

paraloka tathā isa loka meṃ apane kalyāṇake liye purāṇa ke jñātā vidvānako dhana dhānya, suvarṇa aura vastrādi dene cāhie

8.3.8

yo dadāti mahīprītyā purāṇajñāya sajjanaḥ pātrāya śubhavāstūni sa yāti paramāṃ gatim

8.3.6-2

mahīṃ gāṃvā syadanāṃśca gajānaśvāṃśca śobhanān yaḥ prayacchati pātrāya yasya puṇyaphalaṃ śṛṇu

8.3.10

akṣayānsarvakāmāṃśca paratreha ca janmani aśvamedhaphala cāpi sa phala labhate pumān

8.3.11

mahīṃ dadāti yastasmai kṛṣṭāṃ phalavatī śubhām sa tārayati vaṃśyāndaśa pūrvāndaśāparān

8.3.12

iha bhuktvākhilānkāmānaṃte divyaśarīravān vimānena ca divyena śivalokaṃ sa gacchati

8.3.13

na yajñaistuṣṭimāyāti devāḥ prokṣaṇakairapi balibhiḥ puṣpapūjābhiryathā pustakavācanaiḥ

8.3.14

śaṃbhorāyatane yastu kārayeddharmapustakam viṣṇorarkasya kasyāpi śṛṇu tasyāpi tatphalam

8.3.15

rājasūyāśvamedhānāṃ phalamāpnoti mānavaḥ sūryalokaṃ ca bhitvāśu brahmalokaṃ sa gacchati

8.3.205

purāṇa māhātmya varṇana

8.3.8-2

jo satpuruṣa purāṇavettā ko jo ki saccā supātra hotā hai, śreṣṭha padārtha saprema aparṇa karatā hai vaha parama gatiko prāpta kiyākaratā hai

8.3.6-10

jo koī uttama sugatrako bhūmi, go, ratha, aśva aura śobhana hāthīdetā hai usake mahāpuṇya kā phala yaha hai ki dāṃtāmanuṣya isa janmameṃ tathā paralokameṃ akṣaya manorathoṃ kī prāptike sātha-sātha aśvamedha yajñake puṇyakā phalabhī prāptakiyā karatā hai

8.3.11-2

jo jutīhuī sūphala denevālī bhūmikā dānakaratā hai vaha daśa pahile aura daśa agale vaṃśajoṃko tāra diyā karatā hai

8.3.12-2

isa janma meṃ samasta bhogoṃkā upabhoga karake antameṃ sundara śarīra dhāraṇa karake divya vimānake dvārā vaha śiva lokameṃ calā jātā hai

8.3.13-2

sabhī deva prokṣaṇayukta yajñādi se tathā bheṭoṃse aura puṣpādi upacāroṃ se, pūjā se itane santuṣṭa nahīṃ hote jaise ki purāṇa-vācanase prasanna hote haiṃ

8.3.14-15

śivālaya athavā viṣṇudevālaya tathā sūrya yā anya kisībhī deva-mandira meṃ dharma pustaka purāṇa ādi kā vacana jo koī bhī vyakti karatā hai usakā phala yaha hotā hai ki vaha rājasūrya tathā aśvamedha yajñoṃke puṇyakā phala prāpta karatā hai aura sūryaloka kā bhedana karake santa meṃ brahmaloka ko calā jātā hai

8.3.16

sthitvā kalpaśatānyatra rājā bhavati bhūtale bhuṃkte niṣkaṃṭaka bhogā nnātra kāryā vicāraṇā

8.3.17

aśvamedhasahasrasya yatphalaṃ samudāhṛtam tatphalaṃ samavāpnoti devāgre yo japaṃ caret

8.3.18

itihāsapurāṇābhyāṃ śambhorāyatane śubhe nānyatprītikara śambhostathānyeṣāṃ divaukasām

8.3.6-3

tasmātsarvaprayatnena kāryaṃ pustakavācanam tathāsya śravaṇa premṇā savakāmaphalapradam

8.3.20

purāṇaśravaṇācchambhorniṣpāpo jāyate naraḥ bhuktvā bhogānsuvipulācchivalokamavāpnuyām

8.3.21

rājasūyena yatpuṇyamagniṣṭomaśatena ca tatpuṇya labhate śabhoḥ kathāsravaṇamātrataḥ

8.3.16-2

vaha vyakti brahmalokameṃ saiṃkar̤oṃ kalpoṃtaka nivāsa kara phira pṛthvī para rājāhotā hai aura niṣkaṃṭakarūpase bhogoṃkā upabhoga kiyā karatā hai| isameṃ tanika bhī sandehakā koī avasaranahīṃ hai

8.3.17-2

deva pratimāke sāmanebaiṭhakara jokoī jāpa karatā hai vahabhī saiṃkar̤oṃ aśvamedhoṃke phalake tulyahī puṇya kā bhāgī hotā hai

8.3.18-2

śivālayameṃ itihāsa purāṇoṃ kī gāthāke pravacana ke binā śiva tathā anyakisī devatāko prasanna evaṃ santuṣṭakaranekā anyakoī upāya hī nahīṃ hai

8.3.16-3

isīlie pūrṇa prayatna se purāṇa granthoṃ kā vācana tathā śravaṇa haraeka kalyāṇakāmī ko karanā cāhie, kyoṃki yaha eka hī upāya aisā jo samastakāmanāoṃkī pūrti karadenevālāhotā hai

8.3.20-2

śiva purāṇaśravaṇa karanese manuṣya pāparahitahojātā hai aura samastabhogoṃkopākara śiva lokako jātā hai

8.3.21-2

rājasūya yajña se tathā sau agniṣṭoma yajñoṃ ke karanesejo puṇya milatā hai vahī puṇya śivakīkathā sunane se hotā hai

8.3.22

sava tīrthāvagāhena gavāṃ koṭipradānataḥ tat phalaṃ labhate śambhoḥ kathāśravaṇato mune

8.3.13-3

ye śṛṇvanti kathāṃ śambhoḥ sadā bhuvanapāvanīm te manuṣyā na mantavyā rudrā eva na saṃśayaḥ

8.3.24

śṛṇvatāṃ śivasatkīrti satāṃ kīrtayatāṃ tām padāmbujāṃsyeva tīrthāni munayo viduḥ

8.3.25

gantuṃ niḥśreyaptaṃ sthānaṃ ye'bhivāṃchanti dehinaḥ kathāṃ paurāṇikīṃ śaivīṃ bhaktyā śṛṇvantu te sadā

8.3.26

kathāṃ paurāṇikīṃ śrotuṃ yadyaśaktaḥ sadā bhavet niyatātmā pratidina śṛṇuyādvā muhurṭakam

8.3.27

yadi pratidinaṃ śrotumaśaktā mānavī bhavet puṇyamāsādiṣu mune śṛṇuyācchāṃkarīṃ kathām

8.3.28

śaivī kathāṃ hi śṛṇvānaḥ puruṣo hi munīśvara sa nistarati saṃsāraṃ dagdhvā karmamahāṭavīm

8.3.22-2

he mune ! samasta śubha tīrthoṃmeṃ snāna se tathā karor̤a godānase jo mahāpuṇyakā udayahotā hai vahī phala manuṣya śivakī gāthāke sunane yā bāṃcanese purāṇa māhātmya varṇana prāpta kara letā hai

8.3.23

jo koī loka pāvanī śiva-kathā sunate haiṃ vedara asala manuṣya nahīṃ māne jāne cāhie, kintu ve to sākṣāt rudrahī haiṃisameṃ kucha bhī sandeha nahīṃ hai

8.3.24-2

bhagavān śiva kī sundara kīrtti kā śravaṇa karane vāloṃ tathā kahane vāloṃ ke caraṇa kī dhūli ko munigaṇa ne pavitra tīrtha batāyā hai

8.3.25-26

jo manuṣya kisī bhī kalyāṇakāraṇa sthāna ko prāpta karanā cāhate haiṃ unheṃ cāhie ki sadā niyama pūrvaka śivapurāṇa kī kathā kā śravaṇa yā vācana kiyā kareṃ

8.3.27-2

yadi sadā purāṇakathā sunane meṃ kinhīṃ kāraṇoṃ se asamartha hoṃ to kisī puṇya māsa meṃ eka bāra avaśya hī kathā kā śravaṇa kareṃ

8.3.28-2

he munīśvara ! jo manuṣya śiva kathā sunate haiṃ ve apane karma rūpī viśāla vana ko bhasma karake saṃsāra se tara jāte haiṃ

8.3.26-2

kathāṃ śaivīṃ muhūrtaṃ vā tadaddhaṃ vā kṣaṇaṃ ca vā ye śṛṇvaṃti narā bhaktyā ya teṣāṃ durgatirbhavet

8.3.30

yatpuṇyaṃ sarvadāneṣu sarvayajñeṣu vā mune śaṃbhoḥ purāṇaśravaṇāttatphalaṃ niścala bhavet

8.3.31

viśeṣataḥ kalau vyāsa purāṇa śravaṇāhate paro dharmo na puṃsāṃ hi muktidhyānaparaḥ smṛtaḥ

8.3.32

purāṇaśravaṇaṃ śaṃbhornāmasaṃkīrtanaṃ tathā kalpadrumaphalaṃ ramyaṃ manuṣyāṇāṃ na saṃśayaḥ

8.3.33

kalau durmedhasāṃ puṃsāṃ dharmāccārojjhitātmanām hitāya vidadhe śaṃbhuḥ purāṇākhyaṃ sudhārasam

8.3.34

eko'jarāmaraḥ syādvai pibannavāmṛtaṃ pumān śaṃbhoḥ kathāmṛtāpānātkulamevājarāmaram

8.3.35

yā gatiḥ puṇyaśīlānāṃ yajvināṃ ca tapasvinām sā gatiḥ sahasā tāta purāṇaśravaṇātkhalu

8.3.26-3

jo puruṣa kṣaṇamātra bhī bhaktipūrvaka śivakī kathā sunate haiṃ unakī kabhī bhī durgati nahīṃ hotī hai

8.3.30-2

he mune jo samasta dānoṃmeṃ yā sampūrṇa yajñoṃ meṃ puṇya hotā hai vaha phala bhagavān śivake purāṇake sunanemātrasehī hojātā hai, isameṃ tanika bhī sandeha nahīṃ hai

8.3.31-2

he vyāsajī ! kalayuga meṃ khāsa taura se purāṇa sravaṇa ke binā manuṣyoṃ ko mukti dāna meṃ parāyaṇa anya koī bhī dharma nahīṃ kahā gayā hai

8.3.32-2

manuṣyake liye śivapurāṇakā sravaṇa aura nāma-saṃkīrtana kalpavṛkṣa ke phalake samāna sundara batāyā gayā hai,isameṃ kuchabhī saṃśaya nahīṃ hai

8.3.33-2

isa kaliyuga meṃ dharmācāra ke tyāga dene vāle durbuddhi mānavoṃ ke hitake liye bhagavān śivane apane nāma vālā purāṇa nāmaka amṛta rasakā vidhāna kiyā hai

8.3.34-2

amṛta ke pāna se kevala pāna karane vālā ekahī mānava ajara-amara ho jātā hai, kintu śiva-kathārūpī amṛta ke pāna karanese samṛta ke pāna karane se samasta kulahī ajara-amara hotā hai

8.3.35-2

he tāta ! puṇyātmāoṃ kī tathā yajñakarttā aura tāpasoṃ kī jo gatihotī hai vahī gati ekabāra purāṇake sravaṇa karane se hotī hai

8.3.36

jñānāvāptiryadā na syādyogaśāstrāṇi yatnataḥ adhyetavyāni paurāṇaṃ śāstra śrotavyameva ca

8.3.37

pāpaṃ saṃkṣīyate nitya dharmaścava vivarddhate purāṇasravaṇājjñānī na saṃsāraṃ prapadyate

8.3.38

ataeva purāṇāni srotavyāni prayatnataḥ dharmārthakamalābhāya mokṣamārgāptaye tathā

8.3.36-2

yajñairdānaistapobhistu yatphalaṃ tīrthasevayā tatphalaṃ samavāpnoti purāṇasravaṇānnaraḥ

8.3.40

na bhaveyuḥ purāṇāni dharmamārgakṣaṇāni tu yadyanna yadvratī sthātā cātra pāratrikīṃ kathām

8.3.41

ṣaḍviṃśatipurāṇānāṃ madhye'pyekaṃ śṛṇoti yaḥ paṭhedvā bhaktiyuktastu sa mukto nātra saṃśayaḥ

8.3.42

anyo na dṛṣṭaḥ sukhadā hi mārgaḥ pūraṇaṃmārgo hi sadā variṣṭhaḥ śāstraṃ binā sarvamidaṃ na bhāti sūryeṇa hīnā iva jīvalokāḥ

8.3.36-3

jñānakī prāpti ke abhāvameṃ yatna saṃhita yoga-śāstroṃ ko par̤hanā cāhie aura parāyaṇa śāstroṃkā sravaṇa karanā cāhiye

8.3.37-2

purāṇake sravaṇase pāpa prāyaścita varṇana chūṭate haiṃ, dharma nityabar̤hatā hai | usase yahahotā hai ki vaha jñānīhokara saṃsāra ke āvāgamanase mukta hojātā hai

8.3.38-2

isīse dharma, artha, kāma evaṃ mokṣa kī prāptike liye yatnapūrvaka purāṇoṃkā śravaṇa pratyekako karanā cāhiye

8.3.36-4

yajña, dāna, tapa tathā tīrtha sevana se jo phala milatā hai vahī purāṇa śravaṇa se manuṣya prāpta kara letā hai

8.3.40-2

yadi dharma ke mārga darśaka purāṇa na hote to isa loka ora paraloka kī kathā sunāne vālā koī jñānī na rahatā

8.3.41-2

chabbīsa purāṇoṃ meṃ kisī eka bhī koī śravaṇa kara letā hai athavā bhakti ke sātha par̤ha letā hai to vaha nissandeha mukta ho jātā haiṃ

8.3.42-2

isake atirikta anya koī bhī sukhaprada mārga dekhane meṃ nahīṃ ātā hai | purāṇa śravaṇa kā mārga hī parama śreṣṭha hai | binā śāstra ke yaha saṃsāra bhī isa taraha śobhāyukta nahīṃ hai, jisa prakāra binā sūrya deva ke yaha jīva loka śobhā nahīṃ pāyā hai

8.4.1

kisa pāpa ke phala se kisa naraka meṃ jānā par̤atā hai tathā prāyaścita varṇana teṣāṃ mūddhopapariṣṭādvai narakāstāñchṛṇuṣva ca matto munivaraśreṣṭha pacyante yanna pāpinaḥ

8.4.2

rauravaḥ śūkaro rādhastālā vivamanastathā mahājvālastaptakumbho lavaṇo'pi vilohitaḥ

8.4.3

vaitaraṇī pūyavahā kṛmiṇaḥ kṛmibhojanaḥ asipatravanaṃ ghoraṃ lālābhakṣaśca dāruṇaḥ

8.4.4

tathā pūyavahaḥ prāyo vahnijvālo hyadhaśirāḥ saṃdaśaḥ kālasūtraśca tamaścāvīcirodhanaḥ

8.4.5

śvabhojano'tha ruṣṭaśca mahārauravaśālmalī ityādyā bahavastatra narakā duḥkhadāyakāḥ

8.4.6

pacyate teṣu puruṣāḥ pāpakarmaratāstu ye kramadvakṣye tu tān vyāsa sāvadhānatayā śṛṇu

8.4.7

kūṭāsākṣyaṃ tu yo vakti vinā viprān surāśca gāḥ sadā'nṛtaṃvadedyastu sa naro yāti rauravam

8.5.1

śrī sanatkumārajīne kahā-he muniśreṣṭha ! una logoṃke ūpara jo naraka haiṃ unakā vṛttānta aba āpa mujhase śravaṇakaro jahām̐para pāpātmājīva jākara duḥkha bhogā karate haiṃ

8.5.2-5

raurava,śūkara, rodha,tāla tathā vivasana,mahājvāla taptakumbha,lavaṇa vilohita,vaitaraṇī,pūyavahā,kṛmī-kṛmi bhojana,ghora asipatra vana,dāruṇa, lālābhakṣa, pūyavaha,bahirjvāla, adhaśśira, sadaśa kālamūtra, tamaścāvī, cirodhana, śvabhojana, ruṣṭa,mahāraurava,śālmi,ityādi vahām̐ bahuta se paramaduḥkhadāyaka naraka haiṃ

8.5.6

he vyāsajī ! ina narakoṃmeṃ jobhī pāpātmā puruṣoṃkā pātanakiyājātā hai maiṃ unake viṣayameṃ kramase sabasunātā hūṃ | āpa sāvadhāna cittase śravaṇakareṃ

8.5.7

jo manuṣya binā brāhmaṇa,binā devatā aura binā gau ke kūṭasākṣya arthāt jhūṭhī gavāhī detā hai aura sarvathā mithyā bolatā hai vaha raurava nāmaka naraka meṃ ḍālā jātā hai

8.5.8

bhrūṇahā svarṇaharttā ca gorodhī viśvaghātakaḥ surāpo brahmahaṃtā ca paradravyāpahārakaḥ

8.5.6-2

yastatsaṅgī sa vai yāti mṛto vyāsagurorvadhāt tataḥ kumbha svasurmāturgoścava duhitustathā

8.5.10

sādhvyā vikrayakṛccātha vārddhakī keśavikrayī taptaloheṣu pacyeta yaśca bhaktaṃ parityajet

8.5.11

avamaṃtā gurūṇāṃ yaḥ paścād bhoktā narādhamaḥ devadūṣayitā caiva devavikrayikaśca yaḥ

8.5.12

agamyagāmī yaścāṃte yāti saptabalaṃ dvija cauro goghno hi patito maryādādūṣakastathā

8.5.13

devadvijapitṛdveṣṭā ratnadūṣayitā ca yaḥ sa yāti kṛmibhakṣaṃ vai kṛmimatti duriṣṭakṛt

8.5.14

pitṛdevasurān yastu paryaśnāti narādhamaḥ lālābhakṣa sa ya tyajño yaḥ śāstrakūṭakṛnnaraḥ

8.5.211

prāyaścita varṇana ) (

8.5.8-6

jo bhrūṇa hatyārā, suvarṇa cora, viśvāsaghātaka, yadyapī, brahma hatyārā paradhanāpahārī aura gāyako rokanevālāhotā hai tathā he vyāsajī!jāinakā saṅga-sātha dene vālā hotā hai ye saba aura guruke vadhakarttā, bahina, mātā, gau putrīke vadhakarane vālā taptakumbha nāmaka narakameṃ jāte haiṃ

8.5.10-2

sādhvī strī ko beca denevālā, vyāja khānevālā, keśoṃkā becanevālā aura bhaktoṃkātyāga karanevālā ye saba 'taptaloha' nāmaka narakameṃ jāyākarate haiṃ

8.5.11-13

jo gurujana kā tiraskāra karane vālā pīche bhojana karane vālā, manuṣyoṃmeṃ nīcadevatāoṃ ko dūṣita batāne vālā aura jo deva pratimāoṃkā vikraya karanevālā hai, he dvija ! jo agamya strīmeṃ gamanakaratā hai-ye saba tapta balake antameṃ jāte haiṃ cora, gau hatyā karane vālā, patita, maryādā tor̤ane vālā, deva, brāhmaṇa aura pitaroṃse dveṣakaranevālā aura ratnoṃmeṃ melamilāpa karanevālā-ye saba kṛmibhakṣa nāmaka narakameṃjāte haiṃ aura vahām̐ kīr̤oṃko khāte haiṃ

8.5.14-2

jonīca manuṣya devatā, pitara, manuṣya aura atithiyoṃ ke binā svayaṃ khātā hai tathā śastrakūṭa hai, vaha lālābhakṣa nāmaka naraka meṃ jātā hai

8.5.15

śvecāṃtyajena sasevyo hyasadgrāhī tu yo dvijaḥ ayājyayājakaścaiva tathaivābhakṣyabhakṣakaḥ

8.5.16

rudhiraughe pataṃtyete somavikrayiṇaśca ye madhuhā grāmahā yāti krūrāṃ vaitaraṇī nadīm

8.5.17

navayauvanamattāśca maryādābhedinaśca ye te kṛmya yāṃtyaśaucāśca kulakājīvinaśca ye

8.5.18

asipatravanaṃ yāti vṛkṣacchedī vṛthaiva yaḥ kṣurabhrakā mṛgavyādhā vahnijvāle pataṃti teḥ

8.5.16-2

bhraṣṭācāro hi yo vipraḥ kṣatriyo vaiśya eva ca yātyaṃte dvija tatraiva yaḥ śvakākeṣu vahniyaḥ

8.5.20

vratasya lopakā ye ca svāśramādicyutāśca ye saṃdaśayātanāmadhye pataṃti bhṛśadāruṇe

8.5.21

vīrya svapneṣu skaṃdeyurye narā brahmacāriṇaḥ putrā nādhyāpitā yaiśca te patita śvabhojane

8.5.15-16

brāhmaṇa hokara antyaja ke sātha sevana karane vālā durjanoṃ se grahaṇa karane vālā, binā yācakoṃ ke yajña karāne vālā tathā abhakṣya padārthoṃ ko khāne vālā soma rasako becane vālā-ye saba rudhirodha nāmaka naraka meṃ jāte haiṃ | madhukā haraṇa karane vālā, grāma kī hatyā karane vālā-ye krūra vaitaraṇī nadī meṃ jāyā karate haiṃ

8.5.17-2

jo apane naye yauvana me unmatta hokara maryādā tor̤ane vālā apavitra haiṃ-jo strī ke dvārā apanī jīvikā calāte haiṃ ve saba kṛmya nāmaka vāle naraka meṃ jāyā karate haiṃ

8.5.18-2

vṛthāhī vṛkṣoṃ ko kāṭane vāle jo hote haiṃ ve asipatravana nāmaka naraka meṃ jāte hai | jo kṣarabhraka aura mṛga hiṃsaka vyāghra haiṃ ve vahni-jvālā nāma vāle naraka meṃ jāte hai

8.5.19

he dvija ! jo brāhmaṇa, kṣatriya yā vaiśya apane ācāra se bhraṣṭa haiṃ śvapāka meṃ āga dene vāle haiṃ ve saba antameṃ ukta narakoṃ meṃ jāyā karate haiṃ

8.5.20-2

jo vrata ke lopa karane vāle tathā jo apane āśrama se bhraṣṭa hai ye saba ati kaṭhora nāmaka tathā sadṛśa yātanā meṃ jākara par̤ate haiṃ

8.5.21-2

jo brahmacārī manuṣya svapna meṃ vīrya ko skhalita karate haiṃ ve śvabhojana nāmaka naraka meṃ par̤ate haiṃ

8.5.22

ete cānye ca narakāḥ śataśo'tha sahasraśaḥ yeṣu duṣkarmakarmāṇaḥ pacyate yātanāgatāḥ

8.5.23

tathaiva pāpayuktāni tathānyāni sahasraśa bhujyate yāni puruṣairnarakāṃtaragocaraiḥ

8.5.24

varṇāśramaviruddhaṃ ca karma kurvanti ye narāḥ karmaṇā manasā vācā niraye tu patanti te

8.5.25

adhaḥśirābhiruśyante narakā divi daivataiḥ devānadhomukhānsarvānadhaḥ paśyanti nārakāḥ

8.5.26

sthāvarāḥ kṛmipākāśca pakṣiṇaḥ paśavo mṛgāḥ dharmāmeva stridaśāratadvanmokṣaiṣaṇaśca yathākramam

8.5.213

prāyaścita varṇana

8.5.27

yāvaṃto jaṃtavaḥ svarge tāvaṃto narakaukasaḥ pāpakṛdyāti narakaṃ prāyaścittaparāṅmukhaḥ

8.5.28

gurūṇi gurubhiścaiva laghūni laghubhistathā prāyaścittāni hyanyeca manuḥ svāyambhuvo'bravīt

8.5.22-2

ye pūrvokta tathā anya saikar̤oṃ evaṃ sahasroṃ naraka haiṃ jinameṃ pāpātmā manuṣya yātanā bhogane ke liye paṭake jāte haiṃ

8.5.23-2

pāpabhī sahasroṃ prakāra ke hote haiṃ | ye batāye gae tathā anyabhī bahutase haiṃ jinake kāraṇa manuṣya narakoṃ meṃ par̤akara unakā phala bhogā karate haiṃ

8.5.24-2

jo manuṣya mana, vāṇī aura karma se apane varṇa tathā āśrama ke viparīta karma kiyā karate haiṃ ve niścaya hī narakagāmī hote haiṃ

8.5.25-2

aise narakoṃ meṃ nivāsa karane vāle puruṣa devoṃ ke dvārā nīcekī ora mukha karake dekhe jāte haiṃ aura narakavāsī svayaṃ nīcekī ora mukha karake devoṃ ko dekhā karate haiṃ

8.5.26-2

jisa taraha sthāvara kṛmipāka pakṣī mṛga hai isī taraha kramase vārṣika svarga-mokṣa vāle jīva haiṃ

8.5.27-2

jitane jīva-jantu svarga meṃ rahate haiṃ ṭhīka utane hī naraka meṃ sthita hote haiṃ | jo manuṣya apane kie hue duṣkarmoṃ kā koī bhī prāyaścitta śāstrānusāra nahīṃ kiyā karate haiṃ ve hī pāpātmā prāṇī naraka meṃ jāyā karate haiṃ

8.5.28-2

svāyambhuva manune tathā anya maharṣiyoṃ ne bhī bar̤e pāpoṃ ke bar̤e prāyaścitta aura choṭe-choṭe pāpa karmoṃ ke choṭe prāyaścitta batalāye haiṃ

8.5.29

yāni teṣāmaśeṣāṇāṃ karmāṇyuktāni teṣu vai prāyaścittamaśeṣeṇa harānusmaraṇaṃ param

8.5.30

prāyaścittaṃ tu yasyaivaṃ pāpaṃ puṃsaḥ prajāyate kṛte pāpe'nutāpo'pi śivasaṃsmaraṇaṃ param

8.5.31

maheśvaramavāpnoti madhyāhna diṣu saṃsmaran prātarniśi ca sandhyāyāṃ kṣīṇapāpo bhavennaraḥ

8.5.32

muktiṃ prayāti svargaṃ vā samastakleśasaṃkṣayam śivasya smaraṇādeva tasya śaṃbhorumāpateḥ

8.5.33

pāpāstarāyo viprendra japahomārcanādi ca bhavatyeva na kutrāpi trailokye munisattama

8.5.34

maheśvare matiyasya japahomārcanādiṣu yatpuṇyaṃ tatkṛtaṃ tena devendratvādikaṃ phalam

8.5.35

pumānna narakaṃ yāti yaḥ smared bhaktito mune aharniśaṃ śivaṃ tasmātsa kṣīṇāśeṣahātakaḥ

8.5.26-30

unameṃ jitanebhī karma batalāye haiṃ una sabhīke sampūrṇa prāyaścita bhī haiṃ kintu bhagavānśivakā smaraṇārcanakaranā samastaprāyaścittoṃse bar̤ā hai | isī rītise jisavyaktiko prāyaścitakaranā hai use pāpakarma kiyejānekā paścāttāpa karake śivakā smaraṇa karanā batalāyā gayā hai

8.5.31-2

jo prāṇī prātaḥkālameṃ sandhyāmeṃ,rātrimeṃ aura madhyāhnakesamayameṃ kisībhī samayameṃ nitya niyamase bhagavānśivakā smaraṇakaratā hai vaha samastapāpoṃse vimuktahojātā hai

8.5.32-2

aisā duṣkarmakarttā pāpātmā prāṇī umeśvara śivake kevala smaraṇase hī samasta duḥkhoṃse dūra hokara svarga yā mokṣa padako pahuṃca jātā hai

8.5.33-34

vipendra ! he munivara ! tribhuvanoṃ meṃ kahīṃbhī pāpoṃkā prāyascita japa, homa aura arcana ādi kuchabhī nahīṃ hote haiṃ aura jisakī buddhi śivake caraṇoṃmeṃ saṃlagnaho usako japa,homa arcanādise jo puṇyamilatā hai vaha sabapunyaaura devarājaindrakā pada phala prāpta karatā hai

8.5.35-2

he munirāja ! jo manuṣya aharniśa bhaktipūrvaka śivakāsmaraṇa kiyākaratā hai vahakabhī narakagāmīnahīṃ hotā hai, kyoṃki isase hī vaha pāparahita ho jāyā karatā hai

8.5.36

narakasvargasaṃjñāyai pāpapuṇyai dvijottama dayostvekaṃ tu duḥkhāyānyatsūkhāyodbhavāya ca

8.5.37

tadeva pīyate bhūtvā punaduḥkhāya jāyate tasmād duḥkhātmakaṃ nāsti na kiṃcitsukhātmakam

8.5.38

manasaḥ pāraṇāmo'yaṃ sukhaduḥkhopalakṣaṇaḥ jñānameva paraṃ brahmajñānaṃ tattvāya kalpate

8.5.36-2

jñānātmakamidaṃ viśvaṃ sakalaṃ sacarācaram paravijñānataḥ kiṃcidvidyate na paraṃ mune

8.5.215

he dvijottama ! ye pāpa aura punya hī naraka aura svargake nāmoṃke artha haiṃ | ina donoṃ sthānoṃ meṃ pāpa duḥkhoṃke bhogake vāste aura punya sukhopabhoga manuṣya janma kī śreṣṭhatā ) (

8.5.36-3

ke liye huā karate haiṃ

8.5.37-2

aisā bhī hotā hai ki vahī punya prāptike liye hokara phira dukhake liye bhī ho jātā hai | isa kāraṇase na kucha duḥkha dene vālā hai aura kucha sukha denevālā hai

8.5.38-2

yaha prāṇiyoṃke manakāpariṇāma hī duḥkha-sukhakā lakṣaṇa hotā hai | isaliye jñāna hī parabrahma kā svarūpa hai aura jñānahīkī tatvake liye kalpanā kī jātī hai

8.5.36-4

he munivara ! yaha carācarātmaka samasta saṃsāra jñānātmaka hai parā vijñānase adhika anya kucha bhī nahīṃ hai

8.6.1

tapa se śiva loka kī prāpti tathā manuṣya janma kī śreṣṭhatā sanatkumāra sarvajña tatprāptiṃ vada sattama yadgatvā na nivartante śivabhaktiyutā naraḥ

8.6.2

parāśarasuta vyāsa śṛṇu prītyā śubhāṃ gatim vrataṃ hi śuddhabhaktānāṃ tathā śuddhaṃ tapasvinām

8.6.3

ye śivaṃ śuddhakarmāṇaḥ suśuddhatapasānvitāḥ samarcayanti taṃ nityaṃ vandyāste sarvathānvaham

8.6.4

nātaptatapaso yām̐ti śivalokamanāmayam śivānugrahasaddhetustapa eva mahāmune

8.6.5

tapasā divi bhogante pratyakṣaṃ devatāgaṇaḥ ṛṣayomunayaścaiva satyaṃ jānīhi madvacaḥ

8.6.6

sudurddharaṃ durādhyaṃ sudūraṃ duratikramam tatsarvaṃ tapasā sādhyaṃ tapo hi duratikramam

8.6.7

susthitastapasi brahmā nityaṃ viṣṇurharastathā devā devyo'khilāḥ prāptastapasā durlabhaṃ phalam

8.7.1

śrī vyāsajīne kahā-he sanatkumārajī ! aba āpakṛpākara usa padakī prāptike viṣayameṃ varṇanakarareṃ jahām̐ prāptahokaraśrīśivakī parama bhaktimeṃparāyaṇa prāṇī nahīṃ lauṭā karate haiṃ

8.7.2

sanatkumārajīne kahā-he parāśara putra śrī vyāsajī ! acchā aba āṣa mujhase vahī śubhagati tathā śuddha evaṃ pavitra bhakta aura tapasviyoṃ ke vratake viṣayameṃ śravaṇa kareṃ

8.7.2-2

jo bhī śuddha karmoṃve karane vāle tathā śuddha tapasyā meṃ yukta manuṣya śivakā arcana kiyākarate haiṃ ve sarvadā sabhīke vandanīya aura pūjā karane ke yogya hote haiṃ

8.7.4

he mahāmune ! binā tapa kiye nīroga bhī śivaloka nahīṃ jāyā karate haiṃ śivakī kṛpā bhī tapaścaryāse batalāīgaī hai

8.7.5

āpa saba mere isa kathanako sarvathā satya samajheṃ ki tapase hī devagaṇa pratyakṣa hokara svargameṃ ānandopabhoga kiyā karate haiṃ aura tapaścaryā se hī ṛṣi-muni bhī paramarṣitahote haiṃ

8.7.6

jo sabase kaṭhina, durārādhya aura dhuraghārī tathā atyanta kaṭhināī se atikramaṇa karane ke yogya hotā hai, vaha saba tapasyāse sādhya ho jātā hai kintu yaha tapahī eka parama dussādhya vastu hai

8.7.7

isī tapameṃ brahmā sthita rahā karate haiṃ-tapameṃ hī viṣṇu magna rahate haiṃ aura tapasyā meṃ śiva sadā pravṛtta rahate haiṃ tathā samasta devagaṇa aura deviyoṃne bhī tapake prabhāvase hī durlabha phalakī prāpti kī hai

8.7.8

yena yena hi bhāvena sthitvā yatkriyate tapaḥ tataḥ saṃprāpyate'sau tairiha loke na saṃśayaḥ

8.7.6-2

sātvikaṃ rājasaṃ caiva tāmasaṃ trividha smṛtam vijñeyaṃ hi tapo vyāsa nūna hi sarvasādhanam

First 200 of 1,301 passages. Read on

Linked texts (7)